Καθημερινά, οι σύμβουλοι απασχόλησης στο Κέντρο Αλληλεγγύης Αθήνας υποδέχονται δεκάδες ανθρώπους που αναζητούν εργασία.

Ο ρόλος τους, πολύπλευρος: λήψη ιστορικού, εντοπισμός δεξιοτήτων, διερεύνηση αναγκών, δημιουργία βιογραφικών, ενημέρωση για την αγορά εργασίας, αιτήσεις, συνεντεύξεις, εργασιακά δικαιώματα. Και φυσικά, να προσφέρουν καθοδήγηση σχετικά με τις γραφειοκρατικές διαδικασίες που απαιτούνται πριν ή μετά την πρόσληψη.

Σε μια περίοδο που η αγορά εργασίας έχει μεγάλη ανάγκη από εργατικό δυναμικό, και οι αιτούντες άσυλο ή αναγνωρισμένοι πρόσφυγες αναζητούν μια σταθερή, νόμιμη εργασία για να ξεκινήσουν το ταξίδι της ένταξής τους, οι σύμβουλοι βρίσκονται στο ενδιάμεσο μεταξύ ωφελούμενων, εταιρειών και φορέων, προσπαθώντας να γεφυρώσουν το χάσμα.

Έτσι, η δουλειά των συμβούλων επεκτείνεται με μια πληθώρα πρόσθετων ενεργειών λειτουργώντας υποστηρικτικά προς όλα τα συμβαλλόμενα μέρη. Οι σύμβουλοι ενημερώνουν τις επιχειρήσεις για τις διαδικασίες πρόσληψης, παρέχουν χρήσιμα εργαλεία. όπως ο νέος οδηγός-εγχειρίδιο του SolidarityNow για την πρόσληψη πολιτών τρίτων χωρών, και πάνω απ’ όλα υποστηρίζουν τους ανθρώπους που αναζητούν εργασία για την προετοιμασία όλων των απαραίτητων δικαιολογητικών: συγκέντρωση υπαρχόντων εγγράφων, έκδοση νέων, εκτυπώσεις ενσήμων, έκδοση Αριθμού Μητρώου Ασφάλισης, τραπεζικοί λογαριασμοί…

Είναι, στην ουσία, το γραφειοκρατικό σκέλος της εργασιακής συμβουλευτικής. Η πλοήγηση μέσα στο πολύπλοκο τοπίο υπηρεσιών που παρεμβάλλεται ανάμεσα στον εργοδότη και τον υποψήφιο εργαζόμενο: ΕΦΚΑ, ΑΑΔΕ, τράπεζες, νοσοκομεία, τηλεφωνικά κέντρα.

Παρότι τα τελευταία χρόνια έχουν γίνει σημαντικά βήματα όσο αφορά την ψηφιοποίηση, στην πράξη εμφανίζονται νέα εμπόδια, ακόμη και εκεί όπου προβλέφθηκαν διευκολύνσεις.

Ενδεικτικά:

• Διαφορετικές απαιτήσεις από τράπεζα σε τράπεζα για την έκδοση τραπεζικών λογαριασμών.
• Υποχρέωση συνεχών ανανεώσεων ταυτοποιητικών εγγράφων, ως εκ τούτου αντίστοιχες ανανεώσεις στοιχείων στην ΑΑΔΕ και τον ΕΦΚΑ.
• Μη ενεργοί ΑΜΚΑ για αναγνωρισμένους πρόσφυγες.
• Έκδοση κωδικών taxisnet μόνο μέσα από κάποιον άλλον που ήδη έχει.
• Περιορισμένη εξυπηρέτηση στα αγγλικά στα τηλεφωνικά κέντρα.
• Ιστοσελίδες υπηρεσιών μόνο στα ελληνικά.

Τα παραπάνω πολλές φορές απαιτούν ο εργαζόμενος να λείψει από την εργασία του για να διεκπεραιωθούν, συχνά και πάνω από μία φορά. Κάθε τέτοια δυσλειτουργία μεταφράζεται σε ανασφάλεια για τον εργαζόμενο, ότι δεν θα καταφέρει να εκδώσει έγγραφα που δικαιούται και χρειάζεται, και σε επιφυλακτικότητα για τον εργοδότη, που φοβάται ότι αναλαμβάνει ρίσκο παίρνοντας για δουλειά έναν άνθρωπο που πρέπει συνεχώς να λείπει για να διεκπεραιώσει τις πιο απλές διαδικασίες.

Σε αυτό το μεταίχμιο εργάζονται καθημερινά οι σύμβουλοι απασχόλησης: μεσολαβούν, εξηγούν, διευκρινίζουν, καθησυχάζουν, και κυρίως προσπαθούν να μην αφήσουν κανέναν να χαθεί ανάμεσα στην πρόθεση και στην πράξη.

Κι έτσι, μέσα σε ένα σύστημα που συχνά δυσκολεύει αντί να διευκολύνει, η διέξοδος βρίσκεται κάπου αλλού: στους ανθρώπους. Στους συναδέλφους που μοιράζονται γνώσεις, εμπειρίες, τακτικές και μικρές νίκες· στις άτυπες ομάδες υποστήριξης που δημιουργούνται και στη δικτύωση με εκείνα τα μεμονωμένα άτομα σε υπηρεσίες, τράπεζες και οργανισμούς που έχουν τη διάθεση να βοηθήσουν και γίνονται πολύτιμοι σύμμαχοι.

Αυτές οι ανθρώπινες γέφυρες είναι που τελικά επιτρέπουν στους συμβούλους να συνεχίζουν το έργο τους, δηλαδή να βρίσκουν δρόμους εκεί που οι διαδικασίες κλείνουν πόρτες, να λύνουν προβλήματα μέσα από τη συνεργασία, και να υποστηρίζουν τους ωφελούμενους ώστε να μη χαθούν μέσα στη γραφειοκρατία.

Σε έναν κόσμο όπου ο κρατικός μηχανισμός δεν λειτουργεί πάντα όπως θα έπρεπε, η δύναμη της κοινότητας και της αλληλεγγύης γίνεται το πιο σταθερό θεμέλιο για να προχωρήσουν όλοι μπροστά.