Σε συνέχεια επιστολής που έστειλαν στις αρχές Ιουλίου στις ελληνικές αρχές, οι οργανώσεις που εργάζονται με πρόσφυγες και μετανάστες στην Ελλάδα εκφράζουν την ανησυχία και αντίθεση τους στην απόφαση της κυβέρνησης να επιβάλει για άλλη μια φορά μέτρα περιορισμού κυκλοφορίας σε όλες τις δομές φιλοξενίας αιτούντων άσυλο στην Ελλάδα, στο γενικότερο πλαίσιο της πρόληψης εμφάνισης και διασποράς κρουσμάτων του κορωνοϊού COVID-19.

Αν και οι περιορισμοί στην ελευθερία κίνησης με στόχο την προστασία της δημόσιας υγείας δύναται να είναι απαραίτητοι και δικαιολογημένοι, οι οργανώσεις υποστηρίζουν ότι θα πρέπει εντούτοις να βασίζονται σε επιστημονικές ενδείξεις, και να μην επιβάλλονται με αυθαίρετα κριτήρια που παραπέμπουν σε κοινωνικές διακρίσεις, δεδομένου ότι ο περιορισμός κυκλοφορίας έχει αρθεί για τους υπόλοιπους κατοίκους της χώρας. Σε κάθε περίπτωση, για την επιβολή περιορισμού της ελευθερίας της κίνησης στους κατοίκους των εν λόγω δομών φιλοξενίας, δεν μπορεί να γίνει επίκληση λόγων δημόσιας υγείας, καθώς κάτι τέτοιο δε θα  εδραζόταν σε καμία επιστημονική βάση.  Μάλιστα, σε κάποιες περιπτώσεις τα μέτρα παραβιάζουν την οδηγία της ΕΕ σχετικά με τις απαιτήσεις για την υποδοχή αιτούντων (2013/33, άρθρο 8 περί κράτησης).

Συγκεκριμένα, όπως έχει τονιστεί σε δηλώσεις ή οδηγίες από διεθνείς οργανισμούς, πανεπιστημιακούς φορείς και οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών -κάποιες εκ των οποίων παρατίθενται στο τέλος αυτής της ανακοίνωσης- δεν υπάρχει καμία ένδειξη ότι η απομόνωση ολόκληρων δομών φιλοξενίας ή η εφαρμογή περιοριστικών μέτρων στην κυκλοφορία επιδρούν αποτελεσματικά στη μετάδοση του ιού στις δομές φιλοξενίας αιτούντων άσυλο και μεταναστών,  ή παρέχουν πρόσθετα προστατευτικά αποτελέσματα για το γενικό πληθυσμό, εκτός εκείνων που επιτυγχάνονται με συμβατικά μέτρα περιορισμού και προστασίας που ισχύουν καθολικά για όλον τον πληθυσμό. Ως εκ τούτου, μια ορθολογική  στρατηγική για την πρόληψη και την προστασία του προσφυγικού πληθυσμού από την εξάπλωση του  Covid-19 πρέπει να επικεντρώνεται στη βελτίωση των συνθηκών επισφαλούς στέγασης,  εκείνων που καθιστούν αδύνατη την  κοινωνική απόσταση (social distancing) στα υπερπληθή κέντρα φιλοξενίας. Έως σήμερα, ωστόσο, δεν έχουν υπάρξει επαρκείς κινήσεις σ’ αυτή την κατεύθυνση. Μάλιστα, πολλές οργανώσεις που εργάζονται σε κέντρα όπου έχουν εφαρμοστεί μέτρα περιορισμού της ελευθερίας της κίνησης, έχουν διαπιστώσει αυξημένη ψυχολογική πίεση και άγχος που δύνανται να οδηγούν  στη γενικότερη επιδείνωση της υγείας των αιτούντων άσυλο. Επιπλέον, ο περιορισμός της κυκλοφορίας θέτει εμπόδια στην πρόσβαση των αιτούντων άσυλο σε υπηρεσίες ζωτικής σημασίας (ιατρικές, νομικές κ.λπ) που βρίσκονται έξω από τις δομές όπου διαμένουν.

Σύμφωνα με τους υπογράφοντες αυτή την ανακοίνωση, η κυβέρνηση θα πρέπει να αξιολογεί αυστηρά τις όποιες πολιτικές προστασίας δημόσιας υγείας υιοθετεί σύμφωνα με τις αρχές της αναγκαιότητας, αναλογικότητας και σεβασμού της αρχής της μη διάκρισης και να απέχει από τη μονιμοποίηση των προσωρινών μέτρων μέσω καταχρηστικής επίκλησης έκτακτων αναγκών. Επίσης, θα πρέπει να εφαρμόζονται μέτρα που πραγματικά διασφαλίζουν την υγεία του προσφυγικού πληθυσμού και κατά συνέπεια  και του συνολικού πληθυσμού της χώρας, ήτοι:

• Αποσυμφόρηση όλων των υπερπληθών δομών
• Ορθή και ευέλικτη χρήση των διαθέσιμων από την ΕΕ κονδυλίων για βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης με τη μέγιστη δυνατή διαφάνεια
• Συμπερίληψη στην πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας όλων των μεταναστευτικών ομάδων,-συμπεριλαμβανομένων των μη καταγεγραμμένων αιτούντων άσυλο και αυτών σε “λίμπο”.
• Εξασφάλιση υπηρεσιών ύδρευσης, απολύμανσης, υγιεινής (WASH)
• Διανομή ειδών προσωπικής υγιεινής
• Παροχή εκτενούς και κατανοητής πληροφόρησης στις προσφυγικές κοινότητες.
• Εκτενής ενημέρωση των πολιτών για θέματα δημόσιας υγείας, μάλιστα σε σχέση με τη φιλοξενία του μεταναστευτικού πληθυσμού.

Θα πρέπει να γίνει ευρύτερα κατανοητό πως δεν δύναται να υπάρξει δημόσια υγεία χωρίς την προστασία της υγείας προσφύγων και μεταναστών. Η δαιμονοποίηση του προσφυγικού πληθυσμού που παρατηρείται το τελευταίο διάστημα -μάλιστα τη στιγμή που θα έπρεπε να καταβάλλονται προσπάθειες για την  ομαλή ένταξή τους στον κοινωνικό και εργασιακό ιστό της χώρας- δεν προασπίζει τα πραγματικά συμφέροντα των πολιτών και πλήττει ανεπανόρθωτα τις δημοκρατικές αρχές της χώρας.

Προς επίρρωση των ανωτέρω, έχουν επισημανθεί τα εξής:

Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας:

«Το δικαίωμα στην ετοιμότητα, την πρόληψη και τον έλεγχο του COVID-19 για πρόσφυγες και μετανάστες πρέπει να ασκείται μέσω ολοκληρωμένων νόμων και εθνικών πολιτικών και πρακτικών χωρίς διακρίσεις, με ιδιαίτερη μέριμνα στα παιδιά και σε θέματα φύλου. Οι συνθήκες υγείας που βιώνουν πρόσφυγες και μετανάστες, συμπεριλαμβανομένων εκείνων με COVID-19, δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται ως δικαιολογία για την επιβολή αυθαίρετων περιορισμών, στιγματισμού, κράτησης, απέλασης και άλλων μορφών διακρίσεων».  (Απόσπασμα από Προσωρινή Οδηγία, 17 Απριλίου 2020)

Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νόσων:

«Ενώ δεν υπάρχουν στοιχεία που να δείχνουν ότι η μετάδοση SARS-CoV-2 είναι υψηλότερη μεταξύ των μεταναστών και προσφύγων, περιβαλλοντικοί παράγοντες, όπως ο υπερπληθυσμός σε κέντρα υποδοχής και κράτησης αυξάνουν την έκθεσή τους στην ασθένεια. Μπορεί επίσης να εξαπλωθούν κρούσματα σε κέντρα υποδοχής και κράτησης γρήγορα απουσία κατάλληλων μέτρων πρόληψης.»

Σε άλλο σημείο: «Δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι η απομόνωση ολόκληρων καταυλισμών περιορίζει αποτελεσματικά τη μετάδοση του SARS-CoV-2 στα κέντρα υποδοχής και κράτησης, ή παρέχει πρόσθετες προστατευτικές εγγυήσεις για το γενικό πληθυσμό, εκτός εκείνων που θα μπορούσαν να επιτευχθούν με συμβατικό περιορισμό και προστατευτικά μέτρα. (Aποσπάσματα από Τεχνική Αναφορά, 15 Ιουνίου 2020) 

Γιατροί Χωρίς Σύνορα 

«Η παράταση του μέτρου για τον περιορισμό κυκλοφορίας των αιτούντων άσυλο που ζουν στα κέντρα υποδοχής θα μειώσει περαιτέρω την ήδη περιορισμένη πρόσβασή τους σε βασικές υπηρεσίες και ιατρική περίθαλψη και, στην τρέχουσα φάση της επιδημίας COVID-19, δεν δικαιολογείται σε καμία περίπτωση από άποψη δημόσιας υγείας. Μέχρι στιγμής, δεν υπάρχει επιβεβαιωμένο περιστατικό σε κανένα από τα κέντρα υποδοχής των νησιών, πράγμα που σημαίνει ότι αυτός ο πληθυσμός δεν αποτελεί κίνδυνο. Αντίθετα, διατρέχει κίνδυνο. Τέτοιου είδους διακρίσεις στιγματίζουν και περιθωριοποιούν τους πρόσφυγες, τους αιτούντες άσυλο και τους μετανάστες, δεν δικαιολογούνται από άποψη δημόσιας υγείας και αυξάνουν την ευαλωτότητα αυτού του πληθυσμού απέναντι στην επιδημία. Τα μέτρα για τη δημόσια υγεία θα πρέπει να προστατεύουν τους ανθρώπους, ειδικά τα άτομα που ανήκουν σε ομάδες υψηλού κινδύνου, όπως οι ηλικιωμένοι και οι ασθενείς με χρόνιες παθήσεις. Δεν πρέπει να τους παγιδεύουν σε υπερπλήρεις καταυλισμούς με περιορισμένη πρόσβαση σε νερό και τουαλέτες, όπου είναι προφανώς αδύνατο να εφαρμοστούν τα μέτρα πρόληψης και προστασίας για τη νόσο COVID-19. Οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα συνεχίζουμε να ζητάμε την μεταφορά των ατόμων που ανήκουν σε ευπαθείς ομάδες (ηλικιωμένοι, άτομα με χρόνιες ασθένειες) από τα κέντρα υποδοχής σε ασφαλή καταλύματα, όπου θα μπορούν να εφαρμόσουν τα μέτρα προστασίας της δημόσιας υγείας.»

Γιατροί του Κόσμου:

“Παρά την διαδεδομένη αντίληψη ότι υπάρχει σύνδεση ανάμεσα στους μετακινούμενους πληθυσμούς και την εισαγωγή ή/και διάδοση μεταδιδόμενων ασθενειών, δεν υπάρχει συστηματικός συσχετισμός ανάμεσα στα δύο. Σε “κλειστούς πληθυσμούς”, όπως είναι τα ΚΥΤ και οι δομές φιλοξενίας, ο ιός μπορεί να μεταδίδεται ταχύτατα σε σχέση με τον υπόλοιπο πληθυσμό. Αυτό οφείλεται στον συγχρωτισμό και τις κακές συνθήκες υγιεινής και αναδεικνύει ακόμα πιο καθαρά την ανάγκη αποσυμφόρησης και την μεταφορά των ανθρώπων αυτών σε εναλλακτικές μορφές διαμονής.”

Ηλίας Κονδύλης, Αναπληρωτής Καθηγητής ΠΦΥ – Πολιτικής Υγείας και Αλέξης Μπένος, Καθηγητής Υγιεινής, Κοινωνικής Ιατρικής και ΠΦΥ – Εργαστήριο Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας, Γενικής Ιατρικής  και Έρευνας Υπηρεσιών Υγείας, Τμήμα Ιατρικής Α.Π.Θ.:

“Η απαγόρευση κυκλοφορίας στα κέντρα υποδοχής και τις δομές φιλοξενίας προσφύγων, μεταναστών και αιτούντων ασύλου για συνολικά 125 μέρες εν μέσω πανδημίας (η αντίστοιχη απαγόρευση στο γενικό πληθυσμό διήρκησε 43 ημέρες) και η συνεχής παράταση της χωρίς καμία επιστημονική τεκμηρίωση, δεν αποτελεί ενδεδειγμένο μέσο για τον έλεγχο της επιδημίας Covid-19. Αντιθέτως, συνιστά πράξη η οποία αναπόφευκτα αυξάνει το στίγμα, την περιθωριοποίηση και απομόνωση των ήδη αρκετά βεβαρημένων και ευάλωτων προσφυγικών πληθυσμών στη χώρα μας, αυξάνοντας ταυτόχρονα περαιτέρω τους κινδύνους μαζικής εξάπλωσης της νόσου covid-19 στους έγκλειστους αυτούς πληθυσμούς. Βασικά μέσα, σε ατομικό επίπεδο, για την πρόληψη από τη νόσο covid-19 παραμένουν η τήρηση των κανόνων υγιεινής και η τήρηση των αποστάσεων με αποφυγή του συγχρωτισμού. Οι βασικοί αυτοί κανόνες ατομικής πρόληψης είναι φύσει αδύνατον να τηρηθούν εντός των ΚΥΤ, λόγω των συνθηκών διαβίωσης σε αυτά. Η άρση των αδικαιολόγητων περιορισμών κυκλοφορίας στα ΚΥΤ, η αποσυμφόρηση τους και η άμεση μετεγκατάσταση των πλέον ευάλωτων προσφύγων/μεταναστών σε ασφαλείς δομές στην κοινότητα είναι οι μόνες επιστημονικά ενδεδειγμένες πολιτικές πρόληψης της νόσου covid-19 τόσο για την προστασία των προσφυγικών/μεταναστευτικών πληθυσμών όσο και τη προστασία του γενικού πληθυσμού».

Demelza Haurat και Noor Rijnberg, ιατροί

“Aς επιχειρήσουμε να φανταστούμε ποια μπορεί να είναι η ψυχική κατάσταση κάποιου που ζει περιορισμένος, μαζί με 17.000 άλλους ανθρώπους, σε θερμοκρασίες 33 βαθμών, μέσα σε καταυλισμούς όπως η Μόρια, όπου οι εντάσεις είναι ήδη υψηλές. Ο περιορισμός της ελευθερίας κίνησης επιδεινώνει την ψυχολογική δυσφορία, την απελπισία και τη βία. Το ζούμε καθημερινά στην κλινική μας όπου καταγράφουμε αύξηση των περιστατικών διαταραχής πανικού και της σεξουαλικής και ενδοοικογενειακής βίας».

Oι υπογράφουσες οργανώσεις:

Αctionaid Hellas

Amnesty International -Διεθνής Αμνηστία

Are you Syrious?

ΑΝΤΙΓΟΝΗ-Κέντρο Πληροφόρησης και Τεκμηρίωσης για το Ρατσισμό, την Οικολογία, την Ειρήνη και τη Μη Βία

AΡΣΙΣ – Κοινωνική Οργάνωση Υποστήριξης Νέων

Γιατροί του Κόσμου – Ελλάδα

Defence for Children International – Eλλάδα

Δίκτυο για τα Δικαιώματα του Παιδιού

Ελληνικό Παρατηρητήριο των Συμφωνιών του Ελσίνκι

Ελληνικό Συμβούλιο για τους Πρόσφυγες

Εqual Rights Beyond Βorders

Help Refugees

HIAS Ελλάδας

HumanRights360

ΙΑΤΡΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ- MEDIN

INTERSOS Hellas

Κέντρο Ημέρας Βαβέλ

Legal Centre Lesvos

Mobile Info Team Thessaloniki

Οικολογικό Κίνημα Θεσσαλονίκης

Refugee Legal Support

SolidarityNow

Συμβίωση – Σχολή Πολιτικών Σπουδών στην Ελλάδα, Δίκτυο Συμβουλίου της Ευρωπης

Terre des hommes Hellas

Thalassa of Solidarity

Ελληνική Ένωση για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου (Hellenic League for Human Rights)

Tο SolidarityNow μαζί με άλλες 67 οργανώσεις, δημοσίευσε μια δήλωση προς εκπροσώπους της κυβέρνησης προτρέποντάς τους να επανεξετάσουν νέα νομοθεσία σχετικά με την εγγραφή και πιστοποίηση οργανισμών που δραστηριοποιούνται στον τομέα της διεθνούς προστασίας, της μετανάστευσης, του ασύλου και της κοινωνικής ένταξης υπηκόων τρίτων χωρών, η οποία εισάγει περιττούς και δυσανάλογους φραγμούς στο έργο μας.

Ζητούμε από την κυβέρνηση να ξεκινήσει έναν εποικοδομητικό διάλογο με την κοινωνία των πολιτών και να προστατεύσει τα δικαιώματα των ευάλωτων ανθρώπων.

Διαβάστε τη δήλωση παρακάτω:

 

Κοινή επιστολή προς:

 

• Υπουργό Μετανάστευσης και Ασύλου, κ. Νότη Μηταράκη

• Αναπληρωτή Υπουργό Μετανάστευσης και Ασύλου, κ. Γιώργο Κουμουτσάκο

Cc:

• Αντιπρόεδρος Ευρωπαϊκής Επιτροπής, υπεύθυνη για Αξίες και Διαφάνεια, Věra Jourová

• The President of the Expert Council on NGO Law of the Council of Europe, Jeremy McBride

• Πρόεδρος Διάσκεψης Διεθνών Μη Κυβερνητικών Οργανώσεων (ΔΜΚΟ), Anna Rurka

• Ειδικός Εισηγητής του ΟΗΕ για το δικαίωμα του συνέρχεσθαι ειρηνικώς και του συνεταιρίζεσθαι, Clément Nyaletsossi Voule

• Ειδικός εισηγητής του ΟΗΕ για τα ανθρώπινα δικαιώματα των μεταναστών, Felipe González Morales

Οι παρακάτω υπογράφουσες οργανώσεις καλωσορίζουμε την “Γνωμοδότηση για τη Συμβατότητα με τα Ευρωπαϊκά Πρότυπα των Πρόσφατων και Προγραμματισμένων Τροποποιήσεων της Ελληνικής Νομοθεσίας για την εγγραφή των ΜΚΟ” από το Συμβούλιο για τη Νομοθεσία των ΜΚΟ της Διάσκεψης των Διεθνών ΜΚΟ του Συμβουλίου της Ευρώπης (εφεξής «Συμβούλιο Εμπειρογνωμόνων»). Εκτιμούμε τις προσπάθειες του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου προς την κεντρικοποίηση του συστήματος καταγραφής των φορέων οι οποίοι δραστηριοποιούνται στον τομέα της διεθνούς προστασίας, της μετανάστευσης, του ασύλου και της κοινωνικής ένταξης υπηκόων τρίτων χωρών, αλλά προσυπογράφουμε την πρόταση ότι η ισχύουσα νομοθεσία «πρέπει να λάβει ουσιαστική αναθεώρηση ώστε οι ΜΚΟ να ευθυγραμμιστούν με τα Ευρωπαϊκά πρότυπα».

Το Συμβούλιο Εμπειρογνωμόνων εξέφρασε την ανησυχία του ότι η διαδικασία εγγραφής και πιστοποίησης δημιουργεί περιττά και δυσανάλογα εμπόδια για το έργο των ΜΚΟ και εμποδίζει την ελευθερία του συνεταιρίζεσθαι. Αυτό θα μπορούσε να έχει μια τρομακτικά περιοριστική επίδραση στην κοινωνία των πολιτών και ενδεχομένως να δημιουργήσει μια «ανησυχητική ανθρωπιστική κατάσταση», καθώς οι οργανώσεις καλύπτουν τα υπάρχοντα κενά στην παροχή υπηρεσιών, την προστασία, την υγεία και την παρακολούθηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Αυτές οι ανησυχίες δεν είναι αβάσιμες · μια πρόσφατη ανακοίνωση του Υπουργού Μετανάστευσης και Ασύλου κατέστησε σαφές ότι μετά την εγγραφή, μόνο 18 από τους 44 οργανισμούς θα έχουν τη δυνατότητα να συνεχίσουν να εργάζονται μέσα σε κυβερνητικές εγκαταστάσεις έως ότου δοθεί τελική απόφαση για την πιστοποίησή τους. Μια πρώτη λίστα με τις ΜΚΟ που είναι επιλέξιμες για πιστοποίηση αποκλείει μεγάλο αριθμό οργανισμών που παρέχουν βασικές υπηρεσίες, συμπεριλαμβανομένων των ιατρικών ΜΚΟ.

Προκειμένου να συνεχίσουν να εργάζονται σε κυβερνητικές εγκαταστάσεις, οι οργανισμοί που εγγράφηκαν σε προηγούμενο μητρώο υποχρεώθηκαν να εγγραφούν εκ νέου εντός δύο μηνών από τη δημοσίευση της νομοθεσίας. Σύμφωνα με το Συμβούλιο Εμπειρογνωμόνων, αυτές οι απαιτήσεις δεν πληρούν τις απαιτήσεις αναλογικότητας για τον περιορισμό της ελευθερίας του συνεταιρίζεσθαι. Ο χαμηλός αριθμός οργανισμών που προχώρησαν στο στάδιο πιστοποίησης της διαδικασίας εγγραφής αντικατοπτρίζει το πόρισμα του Συμβουλίου Εμπειρογνωμόνων ότι η διαδικασία είναι επαχθής, χρονοβόρα και δαπανηρή, ειδικά για τις μικρότερες ΜΚΟ. Επιπλέον, το Συμβούλιο Εμπειρογνωμόνων προειδοποιεί ότι ενδέχεται να ληφθούν αυθαίρετες αποφάσεις με βάση την ασάφεια των κριτηρίων πιστοποίησης και την έλλειψη ανεξαρτησίας του φορέα που παίρνει αποφάσεις.

Τόσο το Συμβούλιο Εμπειρογνωμόνων όσο και το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο τόνισαν πρόσφατα ότι το έργο των ΜΚΟ είναι απαραίτητο για ένα δημοκρατικό κράτος και μια πλουραλιστική κοινωνία που λειτουργεί σωστά και, ως εκ τούτου, πρέπει να υπάρχουν ελάχιστοι περιορισμοί στο έργο τους. Το έργο πολλών οργανισμών στην Ελλάδα είναι απαραίτητο για την παροχή βασικών υπηρεσιών συμπεριλαμβανομένης της νομικής βοήθειας, της ιατρικής περίθαλψης, της προστασίας παιδιών, της προστασίας και ενδυνάμωσης γυναικών, της στέγασης, της υποστήριξης ασυνόδευτων παιδιών, της (άτυπης) εκπαίδευσης, της συμβουλευτικής εργασίας, της βελτίωσης της αντιστοιχίας μεταξύ προσφοράς και ζήτησης εργασίας, καθώς και του συντονισμού πεδίου (Site Management Support) και της παροχής πληροφοριών. Όμως, επί του παρόντος, οι υπηρεσίες αυτές παρεμποδίζονται από νομοθετικές απαιτήσεις. Για να διασφαλιστεί η καλή λειτουργία της κοινωνίας των πολιτών στην Ελλάδα, θα έπρεπε να είχε ζητηθεί η γνώμη των ΜΚΟ σχετικά με τη νομοθεσία που αφορά στο έργο τους και η διαδικασία εγγραφής και πιστοποίησης θα πρέπει να γίνει «όσο το δυνατόν πιο απλή» και να είναι ευθυγραμμισμένη με το δικαίωμα στην ελευθερία του συνεταιρίζεσθαι. Επομένως, ζητάμε με σεβασμό τα παρακάτω: 

• Εφαρμογή των συστάσεων του Συμβουλίου Εμπειρογνωμόνων για την νομοθεσία που διέπει τις ΜΚΟ προκειμένου να ευθυγραμμιστεί η εγγραφή των ΜΚΟ στο μητρώο σύμφωνα με τα Ευρωπαϊκά πρότυπα.

• Επειγόντως επανεξέταση των απαιτήσεων πιστοποίησης και της πορείας λήψης αποφάσεων για πιστοποίηση σύμφωνα με τα πορίσματα του Συμβουλίου Εμπειρογνωμόνων.

• Να ξεκινήσει εποικοδομητικός διάλογος με την κοινωνία των πολιτών σχετικά με τις απαιτήσεις εγγραφής και πιστοποίησης και αναφορικά με το πώς η κυβέρνηση θα μπορούσε να ενθαρρύνει τους οργανισμούς να είναι υπόλογοι και διαφανείς, ως μέσο επίτευξης των νόμιμων στόχων που ορίζονται στο άρθρο 11 παράγραφος 2 της ΕΣΔΑ.

• Να προχωρήσει σε έγκαιρη δημόσια διαβούλευση και συζήτηση με την κοινωνία των πολιτών σχετικά με τις νομοθετικές μεταρρυθμίσεις και την επικείμενη νομοθεσία σχετικά με την εγγραφή των ΜΚΟ στην Ελλάδα, σύμφωνα με τη σύσταση του Συμβουλίου Εμπειρογνωμόνων.

 

Παραμένουμε στη διάθεσή σας για περισσότερες πληροφορίες.

Υπογραφές/ Οι οργανώσεις: 

1. Action for Education
2. Action for Women 
3. ActionAid Hellas
4. Advocates Abroad
5. Afghan Community Migration & Refugees in Greece
6. ARION-CETACEAN RESCUE AND REHABILITATION RESEARCH CENTER
7. ARSIS – Association for the Social Support of Youth
8. Bridge2
9. Centre for Research on Women’s Issues (CRWI) “Diotima”
10. Changemakers Lab
11. Danish Refugee Council (DRC) 
12. Donate4Refugees
13. ECHO100PLUS 
14. ELIX
15. Fenix – Humanitarian Legal Aid
16. foodKIND
17. Free Movement Skateboarding UK
18. Greek Forum Of Migrants – Ελληνικό Φόρουμ Μεταναστών 
19. Greek Forum of Refugees
20. Hellenic Liver Patient Association “Prometheus”
21. Help Refugees
22. HIGGS
23. Humanity Now: Direct Refugee Relief
24. HumanRights360 
25. Humans for Humans (The Imagine Project)
26. I AM YOU Humanitarian Aid
27. InCommOn AMKE
28. Indigo Volunteers
29. Intereuropean Human Aid Association
30. INTERSOS Hellas
31. InterVolve
32. Jesuit Refugee Service Greece – JRS Greece
33. La Luna Di Vasilika ONLUS
34. Lesvos Solidarity
35. Medical Volunteers International e.V.
36. Melissa: Network of Migrant Women in Greece
37. mellifera
38. MERIMNA – Society for the care of children and families facing illness and death
39. Mobile Info Team
40. Network for Children’s Rights – Δίκτυο για τα Δικαιώματα του Παιδιού
41. Northern Lights Aid
42. Office of Displaced Designers 
43. OMNES 
44. One Happy Family
45. Project Armonia
46. Refugee Legal Support (RLS)
47. Refugee Rescue
48. Refugee Rights Europe 
49. Refugee Trauma Initiative (RTI)
50. Refugee Youth Service
51. RefugeeEd
52. Samos Volunteers
53. ShowerPower Foundation
54. Social Hacker A.M.K.E.
55. SolidarityNow
56. Still I Rise
57. Terre des hommes Hellas
58. Velos Youth 
59. Verein FAIR.
60. Wave – Thessaloniki
61. We Need Books
62. Yoga and Sport For Refugees
63. YouBeHero
64. ΒΙΟΚΑΤΑΝΑΛΩΤΕΣ ΓΙΑ ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΖΩΗ (ΒΙΟΖΩ)
65. Θάλασσα Αλληλεγγύης- Thalassa of Solidarity 
66. Κοινωφελές Σωματείο Αρωγής Ηλικιωμένων και Ατόμων με Αναπηρία-ΦΡΟΝΤΙΖΩ
67. Μary Pini Director KESO Μαίρη Πίνη Διευθύντρια ΚΕΣΟ 
68. Τεχνοδρομώ/ArtActing
69. 50και Ελλάς

---

1. Expert Council on NGO Law of the Conference INGOs of the Council of Europe (Συμβούλιο Εμπειρογνωμόνων) (2020), Opinion on the Compatibility with European Standards of Recent and Planned Amendments to the Greek Legislation on NGO Registration, CONF/EXP(2020)4, 2 July.
2. Expert Council, άρθρο 109.
3. Expert Council, άρθρο 78.
4. Expert Council, άρθρα 83-85 και 108.
5. Μηταράκης, N. “18 Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις διατηρούν το δικαίωμα εισόδου σε ΚΥΤ και δομές φιλοξενίας” (17 June 2020).
6. Η λίστα  έχει κοινοποιηθεί στις ΜΚΟ που μπορούν να συνεχίσουν να δραστηριοποιούνται στις δομές.
7. Άρθρο 9(1) της Υπουργικής απόφασης 3036/2020.
8. Expert Council, 54 και 58.
9. Expert Council, άρθρο 70-72.
10. Expert Council άρθρο 8 και Ευρωπαϊκό Δικαστήριο (ECJ) (2020) Judgment Commission v Hungary (Grand Chamber), ruling of 18 June 2020, Case C-78/18, para 110-114, Expert Council άρθρο 8.
11. United Nations General Assembly (UNGA) (2020) Report of the Special Rapporteur on the human rights of migrants: Right to the Freedom of association of migrants and their defenders, UN Doc A/HRC/44/42 13 May, para 83 and Expert Council, para 4 and 8.
12. OSCE’s Office for Democratic Institutions and Human Rights (ODIHR) (2014) Guidelines on the Freedom of Association, 14 December, para 156 and Expert Council, para 60.

Τον Μάρτιο η @FEANTSA, η Ευρωπαϊκή Ομοσπονδία Εθνικών Οργανώσεων που εργάζονται µε τους αστέγους, πραγματοποίησε επίσκεψη μελέτης στην Ελλάδα, για να μάθει περισσότερα σχετικά με τις υλικές συνθήκες υποδοχής για τους αιτούντες άσυλο που διαμένουν στη χώρα (ιδιαίτερα στη Λέσβο και την Αθήνα) και για να κατανοήσει καλύτερα τις κύριες προκλήσεις που αντιμετωπίζουν τόσο οι αιτούντες άσυλο όσο και τα κέντρα υποδοχής. Το SolidarityNow, μέλος της FEANTSA, διευκόλυνε την επίσκεψη και καθοδήγησε τους συμμετέχοντες στη δομή φιλοξενίας του Ελαιώνα και στο δικό του Ξενώνα Νέων Ενηλίκων αιτούντων άσυλο στην Αθήνα. Προσφέραμε επίσης χρήσιμες πληροφορίες για μια αναφορά που περιγράφει την επίσκεψη και παρέχει συστάσεις πολιτικής για την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Διαβάστε την εδώ: https://www.feantsa.org/public/user/Resources/Fin_Report_studyvisit_Greece.pdf

Για άλλη μια χρονιά, η ετήσια έκθεση του Δικτύου Καταγραφής Περιστατικών Ρατσιστικής Βίας παρουσιάζει τα αποτελέσματα που προέκυψαν από την καταγραφή περιστατικών βίας με ρατσιστικό κίνητρο από τα μέλη του, μεταξύ των οποίων και το SolidarityNow, κατά τη διάρκεια του 2019.

Διαβάστε την ετήσια έκθεση για το 2019, εδώ:

http://rvrn.org/wp-content/uploads/2020/06/ETHSIA-EKTHESH-2019-GREEK.pdf

20 Οργανώσεις και νομικοί ζητούν να καταψηφιστούν διατάξεις που θέτουν σε κίνδυνο βασικά δικαιώματα των αιτούντων διεθνή προστασία

Αθήνα, 7 Μαΐου 2020– Είκοσι οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών και νομικοί τονίζουν, σε συνέχεια κοινού υπομνήματος που έστειλαν στον Υπουργό Μετανάστευσης και Ασύλου και στη Βουλή στις 5 Μαΐου, ότι διατάξεις του νέου νομοσχεδίου για το άσυλο θέτουν σε περαιτέρω κίνδυνο τα δικαιώματα των αιτούντων διεθνή προστασία και τις εγγυήσεις της διαδικασίας ασύλου.

Σημειώνουν ότι οι συνεχείς αλλαγές στους νόμους μέσα σε σύντομα χρονικά διαστήματα – και μάλιστα χωρίς να έχουν ληφθεί υπόψιν τα πολλαπλά ζητήματα που προκύπτουν από την εφαρμογή της υφιστάμενης νομοθεσίας στον τομέα του ασύλου- δημιουργούν περαιτέρω καθυστερήσεις, ενώ υπάρχουν διατάξεις που δε λαμβάνουν υπόψιν την πραγματικότητα στο πεδίο, οι οποίες μπορεί να οδηγήσουν σε παραβιάσεις του εθνικού και ενωσιακού δικαίου.

Μεταξύ άλλων, τα νέα μέτρα:

• διατηρούν την εξέταση των αιτήσεων ασύλου των ασυνόδευτων παιδιών με ταχύρρυθμες διαδικασίες (νόμος 4636/2019), οι οποίες δε συνάδουν με το βέλτιστο συμφέρον τους, πρόβλεψη που πρέπει να τροποποιηθεί,
• καταργούν την προτεραιοποίηση εξέτασης των αιτημάτων ασύλου των ευάλωτων αιτούντων άσυλο (ασυνόδευτα παιδιά, θύματα βασανιστηρίων, βίας κ.λπ), με διακύβευμα τον αποκλεισμό τους από την ευνοϊκότερη μεταχείριση που το ενωσιακό δίκαιο προβλέπει για την προστασία τους,
• συρρικνώνουν περαιτέρω τις προθεσμίες, ιδίως της προσφυγής,
• καταργούν τη δυνατότητα των Ανεξάρτητων Επιτροπών Προσφυγών να παραπέμπουν στο Υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου για την έκδοση άδειας διαμονής για ανθρωπιστικούς λόγους, θέτοντας σε κίνδυνο αποκλεισμού από θεμελιώδη δικαιώματά τους ανθρώπους που, αν και μη δικαιούχοι διεθνούς προστασίας, έχουν το δικαίωμα παραμονής στην ελληνική επικράτεια, όπως ενδεικτικά οι ασυνόδευτοι ανήλικοι και οι πάσχοντες από σοβαρά προβλήματα υγείας,
• γενικεύουν περαιτέρω την επιβολή της διοικητικής κράτησης, καθιστώντας το εν λόγω μέτρο τον κανόνα, έναντι της εξαίρεσης που προβλέπει το ενωσιακό δίκαιο.

Βήματα όπως η σύσταση της νέας Ειδικής Γραμματείας Προστασίας Ασυνόδευτων Παιδιών μπορεί να λειτουργήσουν θετικά, εφόσον παράλληλα δρομολογηθεί ο θεσμός της επιτροπείας και γίνουν όλες οι απαραίτητες ενέργειες για τον τερματισμό της κράτησης/«προστατευτικής φύλαξης» των ασυνόδευτων παιδιών. Θα πρέπει ωστόσο να διασφαλιστεί η έγκαιρη στελέχωση της νέας Γραμματείας με κατάλληλα εκπαιδευμένο προσωπικό και ο συντονισμός με τις υπόλοιπες αρμόδιες αρχές, όπως ιδίως το Εθνικό Κέντρο Κοινωνικής Αλληλεγγύης.

Πολλές από τις διατάξεις του νομοσχεδίου θα έχουν σοβαρές συνέπειες στις ζωές χιλιάδων ανθρώπων, στερώντας τους την πρόσβαση σε θεμελιώδη δικαιώματα, θίγοντας εκ νέου το ευρωπαϊκό κεκτημένο στον τομέα του ασύλου, ενώ στην πραγματικότητα δε διασφαλίζουν ούτε τη βελτίωση, αλλά ούτε καν την επιτάχυνση των διαδικασιών ασύλου.

Για τους λόγους αυτούς οι οργανώσεις καλούν τους Βουλευτές να μην προχωρήσουν στην ψήφιση των επίμαχων διατάξεων του σχεδίου νόμου.

---

Το δελτίο τύπου συνυπογράφουν: ActionAid Hellas, ΑΙΤΗΜΑ, ΑΡΣΙΣ – Κοινωνική Οργάνωση Υποστήριξης Νέων, ASB, Γιατροί του Κόσμου, Δίκτυο για τα Δικαιώματα του Παιδιού, Δανικό Συμβούλιο για τους Πρόσφυγες (DRC Greece), Defence for Children International Greece (DCI Greece), ΔΙΟΤΙΜΑ, Equal Rights Beyond Borders, International Rescue Committee (IRC), Ελληνικό Συμβούλιο για τους Πρόσφυγες (ΕΣΠ),  Ελληνικό Φόρουμ Προσφύγων, HIAS Ελλάδας, Human Rights 360, Legal Center Lesvos, Μητρώο Δικηγόρων Νομικής Συνδρομής Υπηρεσίας Ασύλου,  Υποστήριξη Προσφύγων στο Αιγαίο (RSA), Solidarity Now, Terre des Hommes Hellas, The HΟΜΕ Project.

 

Ενόψει της ψήφισης στη Βουλή του πρόσφατου Σχεδίου Νόμου του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου, 20 οργανώσεις της Κοινωνίας των Πολιτών, μεταξύ των οποίων και το SolidarityNow, στείλαμε επιστολή σε βουλευτές και βουλεύτριες για να εκφράσουμε τις ανησυχίες μας σχετικά με κάποιες από τις προτεινόμενες διατάξεις που ενδέχεται να έχουν αρνητικές επιπτώσεις σε ασυνόδευτα παιδιά. Επιμένουμε ότι η ανάγκη για επιτάχυνση της διαδικασίας απονομής διεθνούς προστασίας δεν μπορεί να αφαιρεί εγγυήσεις για τη διασφάλιση των δικαιωμάτων των ασυνόδευτων παιδιών που φτάνουν στη χώρα μας.

Διαβάστε παρακάτω την επιστολή και τις προτάσεις μας για βελτίωση των διατάξεων  

---

«Βελτίωση Μεταναστευτικής Νομοθεσίας, τροποποίηση διατάξεων των νόμων 4636/2019 (A’ 169), 4375/2016 (A’ 51), 4251/2014 (Α’ 80) και άλλες διατάξεις»

Αξιότιμοι κύριοι βουλευτές και κυρίες βουλεύτριες,

Θα θέλαμε να εκφράσουμε την ικανοποίησή μας για κάποιες αλλαγές που επήλθαν μετά τη δημόσια διαβούλευση και να σας παραθέσουμε συγκεκριμένα θέματα που συνεχίζουν να μας απασχολούν ιδιαίτερα, με αντίστοιχες προτάσεις μας για βελτίωση των προτεινόμενων νέων διατάξεων.

Το άρθρο 5, παράγραφος 1, προτείνει η πλήρης καταγραφή αιτήσεων ασύλου να γίνεται και από τις Περιφερειακές Υπηρεσίες Υποδοχής και Ταυτοποίησης. Η διαδικασία της καταγραφής είναι πολύ σημαντική και επιβάλλεται να γίνεται από εξειδικευμένες αρχές, αρμόδιες για την εξέταση της αίτησης διεθνούς προστασίας, δηλαδή την Υπηρεσία Ασύλου. Έτσι, διασφαλίζεται η σωστή αποτύπωση των στοιχείων των αιτούντων, όπως και οι λόγοι για τους οποίους αιτούνται άσυλο. Επίσης, η Υπηρεσία Ασύλου είναι το μόνο αρμόδιο όργανο για την παροχή των προβλεπόμενων εγγράφων, καθώς και τη διεκπεραίωση των αιτήσεων οικογενειακής επανένωσης. Η εξουσιοδότηση των Περιφερειακών Υπηρεσιών Υποδοχής και Ταυτοποίησης να πραγματοποιούν την πλήρη καταγραφή των αιτήσεων δεν διασφαλίζει τις απαραίτητες εγγυήσεις, καθόσον δεν προκύπτει από το σχέδιο νόμου αν το προσωπικό θα έχει λάβει ειδική κατάρτιση, και μπορεί να οδηγήσει σε περιπτώσεις όπου δεν χορηγούνται τα απαιτούμενα έγγραφα, θέτοντας σε κίνδυνο το δικαίωμα υποβολής αίτησης για οικογενειακή επανένωση, που είναι κρίσιμο για τα ασυνόδευτα παιδιά.

Προτείνουμε  την απόρριψη του αρ. 5, παρ. 1 εφόσον δεν διασφαλίζεται η εξειδικευμένη κατάρτιση το προσωπικού των Περιφερειακών Υπηρεσιών Υποδοχής και Ταυτοποίησης.

Το άρθρο 15, με την προβλεπόμενη τροποποίηση της παραγράφου 10 του άρθρου 83 του ν. 4636/2019, αφαιρεί την εξαίρεση των ασυνόδευτων παιδιών από την ταχύρρυθμη διαδικασία εξέτασης ασύλου. Η ρητή και απόλυτη εξαίρεση των ασυνόδευτων παιδιών από την ταχύρρυθμη διαδικασία, πρέπει να επαναφερθεί. Μειωμένες διαδικαστικές εγγυήσεις, όπως αυστηρότερες προθεσμίες και εξαιρέσεις από το δικαίωμα παραμονής στην Ελλάδα κατά την εξέταση της προσφυγής, αντιβαίνουν την αρχή του βέλτιστου συμφέροντος των παιδιών.  

Προτείνουμε την τροποποίηση της παραγράφου 10 του άρθρου 83 του ν. 4636/2019, ως εξής: «Αιτήσεις διεθνούς προστασίας ασυνόδευτων ανηλίκων δεν εξετάζονται σε καμία περίπτωση με την ταχύρρυθμη διαδικασία».

Το άρθρο 27 απαγορεύει την αναπομπή υποθέσεων από την Αρχή Προσφυγών στην Υπηρεσία Ασύλου, συνιστώντας αδικαιολόγητη μείωση των βαθμών δικαιοδοσίας από τη διαδικασία ασύλου.

Προτείνουμε την κατάργηση της διάταξης και την πρόβλεψη για αναπομπή στον πρώτο βαθμό, δεδομένων ειδικά των περιπτώσεων όπου υπάρχουν προφανή λάθη ή έλλειψη διαδικαστικών εγγυήσεων κατά την εξέταση αιτημάτων ασύλου.

Το άρθρο 60, παράγραφος (ε), καταργεί τη δυνατότητα των Ανεξάρτητων Επιτροπών Προσφυγών  να κάνουν παραπομπές στις αρμόδιες υπηρεσίες του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου για την έκδοση άδειας διαμονής για ανθρωπιστικούς λόγους. Όσον αφορά τα ασυνόδευτα παιδιά των οποίων το αίτημα έχει απορριφθεί σε δεύτερο βαθμό, είναι επιβεβλημένη μία σχετική νομοθετική πρόβλεψη για τη νόμιμη παραμονή τους στη χώρα μέχρι την ενηλικίωσή τους. Η διάταξη, η οποία προβλέπει τη δυνατότητα παραπομπής για έκδοση άδειας διαμονής για ανθρωπιστικούς λόγους είναι ευεργετική και αποτελεί σανίδα σωτηρίας για τα παιδιά που έχουν ήδη αναπτύξει δεσμούς με την Ελλάδα και έχουν ενσωματωθεί. Περαιτέρω, βάσει της Διεθνούς Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Παιδιού είναι υποχρέωση της Ελλάδας να λαμβάνει υπόψη την αρχή του βέλτιστου συμφέροντός τους, το οποίο δύσκολα μπορεί να θεωρηθεί ότι συνιστά η παράτυπη παραμονή τους μετά την πλήρη και τελεσίδικη απόρριψη του αιτήματος διεθνούς προστασίας τους.  Ταυτόχρονα θα πρέπει να ληφθεί μέριμνα για ανθρωπιστικό καθεστώς για τα παιδιά που ενηλικιώνονται και έχουν συμμετάσχει για μεγάλο χρονικό διάστημα σε διαδικασίες κοινωνικής ένταξης, έχουν ζήσει μεγάλο χρονικό διάστημα στη χώρα και έχουν αναπτύξει ιδιαίτερους δεσμούς.

Προτείνουμε την απόρριψη της παραγράφου ε΄ του άρθρου 60.

Κύριοι βουλευτές και κυρίες βουλεύτριες, αντιλαμβανόμαστε την ανάγκη βελτίωσης των διαδικασιών για την επιτάχυνση της διαδικασίας απονομής διεθνούς προστασίας, στην οποία αποσκοπεί το νέο Σχέδιο Νόμου. Ταυτόχρονα όμως, είναι πολύ σημαντικό να μην αφαιρεθούν κατοχυρωμένες εγγυήσεις για τη διασφάλιση των δικαιωμάτων των ασυνόδευτων παιδιών που βρίσκονται στη χώρα μας, καθώς αυτά ακριβώς τα δικαιώματα καλείται η μεταναστευτική νομοθεσία να διασφαλίσει. Τα ασυνόδευτα παιδιά θα πρέπει να αντιμετωπίζονται πρωτίστως ως παιδιά.

Είμαστε στη διάθεσή σας για περισσότερες πληροφορίες,

Με εκτίμηση,

Οι οργανώσεις:

• ΑΡΣΙΣ- Κοινωνική Οργάνωση Υποστήριξης Νέων
• Γιατροί του Κόσμου
• Δανικό Συμβούλιο για τους Πρόσφυγες
• Defence for Children International Greece
• Δίκτυο για τα Δικαιώματα του Παιδιού
• Ελληνικό Φόρουμ Προσφύγων
• Ελληνικό Συμβούλιο για τους Πρόσφυγες
• ELIX
• Equal Rights Beyond Borders
• Faros
• Help Refugees/ Choose Love
• HIAS Ελλάδος
• HumanRights360
• International Rescue Committee (IRC)
• Legal Centre Lesvos
• ΜΕΤΑδραση
• Refugee Legal Support
• Praksis
• Solidarity Now
• Terre des hommes Hellas