«Οι γυναίκες πρέπει να ανακαλύψουν τη δύναμη που έχουν μέσα τους», μας λέει η Φάτμα, πολιτισμική διαμεσολαβήτρια στο Κέντρο Αλληλεγγύης Θεσσαλονίκης. Η Φάτμα Αμπντελμπαντίε, 61 χρονών, κατάγεται από το Κάιρο και βρίσκεται στην Ελλάδα από το 1983, ενώ στο SolidarityNow εργάζεται τα τελευταία 2,5 χρόνια.

Η Φάτμα μεγάλωσε σε μια κλειστή κοινωνία και μόνο όταν ήρθε στην Ελλάδα άρχισε να ανακαλύπτει τις ικανότητές της. «Σιγά-σιγά ανακάλυψα τη δύναμη που είχα μέσα μου. Ήμουν σε μια ξένη χώρα, με τρία παιδιά, το ένα από αυτά κωφό. Αυτό που έπρεπε να κάνω ήταν να σηκωθώ όρθια και να πω στον εαυτό μου: προχώρα!». Και πράγματι προχώρησε, έγραψε τον γιο της σε σχολή κωφών για να τον βγάλει από «τον κόσμο της σιωπής», έμαθε τη νοηματική γλώσσα, βρήκε δουλειά ως μπέιμπι-σίτερ και μεγάλωσε όχι μόνο τα δικά της παιδιά, αλλά και τα ξένα -βέβαια για τη Φάτμα, όλα είναι παιδιά της.

Η ίδια στο παρελθόν έχει ασχοληθεί με τον εθελοντισμό, είτε στο ΚΕΘΕΑ, φροντίζοντας τα παιδιά των γυναικών που έκαναν απεξάρτηση, είτε στην Ειδομένη, στην αρχή της προσφυγικής κρίσης, όπου έκανε διερμηνεία. Στο SolidarityNow την έφερε η ίδια η ζωή. Από ένα λάθος, αντί να πατήσει το κουμπί του ασανσέρ που θα την οδηγούσε στον 6^ο όροφο βρέθηκε στα γραφεία της οργάνωσης, όπου και της πρότειναν να δουλέψει ως διερμηνέας. Και κάπως έτσι η Φάτμα βρέθηκε να κάνει διερμηνεία στο κομμάτι της ψυχικής υγείας για ΛΟΑΤΚΙ, για γυναίκες πρόσφυγες, και όχι μόνο.

«Αυτό το κομμάτι της δουλειάς μου, με συγκινεί ιδιαίτερα. Οι γυναίκες που έρχονται από αραβικές χώρες έχουν μεγάλη ανάγκη να εκφράζονται και εγώ με τη δουλειά μου τις βοηθάω.

Ταυτίζομαι με αυτές τις γυναίκες.

Βλέπω σε αυτές πώς ήμουν και πώς έγινα και έτσι αισθάνομαι την ανάγκη να τις βοηθήσω ακόμα περισσότερο».

*Το Κέντρο Αλληλεγγύης Θεσσαλονίκης λειτουργεί με τη χρηματοδοτική υποστήριξη του Open Society Foundation (OSF/OSIFE).

«Μου αρέσει αυτή η αλληλεπίδραση που υπάρχει με τις μαθήτριες μου. Είναι μια σχέση δούναι και λαβείν, όχι μόνο με τα παιδιά, αλλά και με τις μητέρες τους. Βλέποντας στο πρόσωπό τους την ευγνωμοσύνη δεν μπορείς να μη συγκινηθείς και εσύ. Νιώθεις μια ευχαρίστηση που πηγάζει από όσα έχεις δώσει, η οποία μεταδίδεται και στα παιδιά. Τελειώνοντας το μάθημα νιώθω γεμάτη», μας λέει η 30χρονη Ελένη Κόντου, η οποία εργάζεται τα τελευταία δύο χρόνια στο SolidarityNow ως υπεύθυνη εκπαίδευσης.

Η Ελένη έχει σπουδάσει νηπιαγωγός και έχει κάνει μεταπτυχιακό στην ειδική αγωγή. Πριν ασχοληθεί με την εκπαίδευση προσφύγων είχε εργαστεί στον ιδιωτικό τομέα ως νηπιαγωγός. Δυο διαφορετικοί κόσμοι μέσα στους οποίους ο δάσκαλος καλείται να ανταποκριθεί σε διαφορετικές ανάγκες. Από τη μια έχεις το ωραίο περιβάλλον του σχολείου και από την άλλη έχεις τα μαθήματα που γίνονται στα κοντέινερ στους χώρους φιλοξενίας. Από τη μια έχεις τους Έλληνες μαθητές και μετά μια ομάδα παιδιών που κουβαλάνε πολλά τραύματα, όπου η γνώση και η διδασκαλία ίσως να μην είναι προτεραιότητα όσο η επιβίωση, μας λέει η Ελένη.

Κι όμως τα ίδια παιδιά, παρά τις δυσκολίες, δεν το βάζουν κάτω. Τα κορίτσια και οι μαμάδες είναι δυναμικές, δεν έχουν παραιτηθεί, φροντίζουν τον εαυτό τους, στοιχείο που έχουν όλες οι γυναίκες. «Εμπνέομαι και συγκινούμαι και παίρνω μια ιδιαίτερη δύναμη, βλέποντάς τες. Εφόσον αυτά τα κορίτσια είναι δυνατά, έχουν πάθος και όρεξη να κάνουν πράγματα για τον εαυτό τους, γιατί να μην το κάνεις και εσύ;», σημειώνει η Ελένη. Αυτό που έχει διαπιστώσει είναι ότι τα κορίτσια, και ειδικά οι έφηβες, βλέπουν τις δασκάλες τους ως πρότυπο, «σαν ένα άνθρωπο που μπορεί να τους συμβουλεύσει πάνω σε διάφορα θέματα. Αντίστοιχα και οι μητέρες τους χαίρονται όταν συζητάμε μαζί τους», συμπληρώνει.

Το μήνυμα που θέλει να στείλει η Ελένη στις γυναίκες και στα κορίτσια είναι ότι πρέπει πάντα να έχουν όνειρα και στόχους. «Πρέπει να προσπαθείς να πετύχεις τα όνειρά σου, γιατί μόνο έτσι θα υπάρχει ένας λόγος να συνεχίζεις να παλεύεις. Το βασικό είναι να νιώθεις ότι μπορείς να τα καταφέρεις».

*Το Κέντρο Αλληλεγγύης Θεσσαλονίκης λειτουργεί με τη χρηματοδοτική υποστήριξη του Open Society Foundation (OSF/OSIFE).

«Καμία γυναίκα δεν πρέπει να νιώθει κατώτερη», επισημαίνει η Λένα που στις 13 Φεβρουαρίου γιόρτασε τα πεντηκοστά γενέθλιά της. Η Λένα Μραστίγια κατάγεται από την Αλβανία και ζει στην Ελλάδα τα τελευταία 20 χρόνια. Σήμερα, εργάζεται με μερική απασχόληση στον τομέα της καθαριότητας στο Κέντρο Αλληλεγγύης Θεσσαλονίκης του SolidarityNow.

Η Λένα υπήρξε καλή μαθήτρια και όνειρό της ήταν να σπουδάσει ιατρική, αλλά δεν τα κατάφερε, λόγω του πολιτικού καθεστώτος της χώρας της, που απαγόρευε όλα τα παιδιά μιας οικογένειας να γραφτούν στο Πανεπιστήμιο. «Ο αδερφός μου σπούδασε ιατρική, αλλά εγώ ήμουν άτυχη», μας λέει με παράπονο. Το 1999 ήρθε στην Ελλάδα για να βρει το σύζυγό της, που είχε ήδη εγκατασταθεί στη χώρα μας και δούλευε ως οικοδόμος. Η ελληνική γλώσσα τής είχε φανεί τότε πολύ δύσκολη. «Καταλάβαινα ελληνικά, αλλά δεν μπορούσα να μιλήσω, γιατί φοβόμουν ότι θα κάνω λάθος», μας λέει. Μια γειτόνισσά της, η οποία την αγκάλιασε σαν να ήταν κόρη της, τη βοήθησε με την εκμάθηση της γλώσσας και αυτό είναι κάτι που δε θα ξεχάσει ποτέ στη ζωή της.

Έχει κάνει διάφορες δουλειές. Έχει δουλέψει ως καθαρίστρια σε νοσοκομείο, σε ταβέρνες, σε ανθοπωλείο, σε ταχυφαγεία και αλλού. Στο Κέντρο Αλληλεγγύης Θεσσαλονίκης εργάζεται τον τελευταίο ένα χρόνο. Για τη Λένα, κάθε δουλειά -με τα καλά της και τα κακά της-, σου δίνει και ένα μάθημα ζωής. «Σε αυτές όμως τις δυο δουλειές έχω μάθει πολλά πράγματα. Εδώ συναντώ ανθρώπους που έχουν περάσει και περνούν δυσκολίες, αλλά την ίδια στιγμή έχουν μεγάλη υποστήριξη και βοήθεια. Χαίρομαι που έχουν αυτή τη δυνατότητα, γιατί και εγώ κάποτε πέρασα πολύ δύσκολα και δε με βοήθησε κανείς», τονίζει.

Όταν όμως παίρνεις, πρέπει και να δίνεις, αυτή είναι η φιλοσοφία της Λένας, η οποία πιστεύει ότι οι ωφελούμενοι των οργανώσεων πρέπει να προσπαθήσουν να προσαρμοστούν όσο το δυνατόν περισσότερο στην ελληνική πραγματικότητα. Όσον αφορά τον εαυτό της, αναγνωρίζει πολλά κοινά με αυτές τις γυναίκες, γιατί και εκείνη όπως λέει έχει περάσει δύσκολα. «Δεν ξέρω αν τις βοηθάω, μακάρι να μπορούσα παραπάνω» λέει η Λένα.

«Εύχομαι στις γυναίκες αυτές να είναι άξιες να ζήσουν μια ζωή σύμφωνα με τη χώρα και τον τόπο που έχουν έρθει, να προσπαθήσουν να μη νιώθουν κατώτερες.

Γιατί εμείς οι γυναίκες δεν είμαστε κατώτερες. Τους εύχομαι να γίνουν ό,τι ονειρεύονται.

Όλα αυτά τα εύχομαι σε όλες τις γυναίκες και ιδιαίτερα σε αυτές που περνάνε δυσκολίες». 

*Το Κέντρο Αλληλεγγύης Θεσσαλονίκης ιδρύθηκε και λειτουργεί με τη χρηματοδοτική υποστήριξη του Open Society Foundations (OSF/OSIFE).

του Ευριπίδη Μιχαήλ, εκπαιδευτικός στο SolidarityNow 

 Με αφορμή μια συνάντηση γονέων που πραγματοποιήθηκε πριν κάποιες εβδομάδες στο Διαπολιτισμικό Γυμνάσιο Θεσσαλονίκης ο Ευρυπίδης Μιχαήλ, εκπαιδευτικός στο SolidarityNow, θέλησε να γράψει για τις σχέσεις που δημιουργούνται μεταξύ δασκάλων και μαθητών, αλλά και δασκάλων και γονέων. Ένα κείμενο γραμμένο από καρδιάς και αφιερωμένο σε όλους εκείνους που ασχολούνται με τις προκλήσεις αλλά και την ομορφιά της εκπαιδευτικής διαδικασίας.

Ερχόμαστε σε έναν κόσμο που αλλάζει συνέχεια και αναπάντεχα. Οι αλλαγές μικρές ή μεγάλες, επηρεάζουν το συναισθηματικό μας κόσμο. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο των αλλαγών -που προξενούμε είτε εμείς, με δικές μας αποφάσεις, είτε η μοίρα σε εμάς- νιώθουμε πολλές φορές αμφίσημα μα ταυτόχρονα δυνατά συναισθήματα, θυμό και χαρά, λύπη και ευτυχία, πόνο και ανακούφιση.

Οι αλλαγές θα μπορούσαν κάλλιστα να γεμίσουν τις σελίδες ενός άδειου βιβλίου, το οποίο αν το άνοιγε κάποιος και έψαχνε τα περιεχόμενά του, το βλέμμα του θα καρφωνόταν αμέσως στο κεφάλαιο «Ανθρώπινες Σχέσεις» και στο υπο-κεφάλαιο «Ο Αποχωρισμός». Και τότε μόνο το συναίσθημα του πόνου θα ερχόταν πρώτο στη σκέψη μας. Άραγε υπάρχει καλός αποχωρισμός;

Η επαφή με παιδιά και γονείς, πρόσφυγες και μετανάστες, οι οποίοι μαζί ή μόνοι μετακινούνται και ακροβατούν μέχρι να αγκυροβολήσουν τις ελπίδες και τα όνειρά τους σε κάποια γωνιά του πλανήτη, μας έχει δείξει ότι ο αποχωρισμός από την πατρίδα, από το σπίτι, την οικογένεια, τους φίλους, την ασφάλεια, από την ίδια την παιδικότητα ως κατάσταση, αφήνει μέσα τους ανεξίτηλα σημάδια. Και οι αποχωρισμοί εντείνονται σε όλη τη διάρκεια του ταξιδιού, μόνο που στο τέλος αρχίζουν και μοιάζουν με μετέωρες εκκρεμότητες. Το συναίσθημα αυτό θα το βιώσουν και όσοι θα τους απλώσουν το χέρι για συμπαράσταση, και όσοι αναπτύξουν μαζί τους σχέσεις εμπιστοσύνης. Αργά ή γρήγορα, όλοι όσοι δουλεύουμε στο πεδίο θα νιώσουμε το συναίσθημα του αποχωρισμού, γιατί απλά οι άνθρωποι φεύγουν.

Στιγμές γεμάτες αμηχανία, σφιχτές αγκαλιές, δάκρυα στα μάτια, λόγια ευγνωμοσύνης και ταυτόχρονα σιωπή και ένα «εις το επανιδείν» να πλανάται στον αέρα. Ξέρεις όμως ότι η λύπη είναι στιγμιαία. Τίποτα δεν μπορεί να συγκριθεί με το τί  άφησε πίσω της αυτή η επαφή, η οποία  σε συνδυασμό  με την αίσθηση της προσφοράς, σε γεμίζει πληρότητα. Γεμίζει η ψυχή σου από μαθήματα ζωής που σου πρόσφεραν οι εμπειρίες αυτών των ανθρώπων. Σε πήραν από το χέρι και σε ταξίδεψαν μακριά, σε άλλους πολιτισμούς, σε άλλες κουλτούρες. Σε έμαθαν πως για να εκφράσεις την αγάπη δε χρειάζεται καμία κοινή γλώσσα, αρκεί ένα χέρι στην καρδιά και ένα  βλέμμα. Σου έδωσαν την ευκαιρία να νιώσεις τη μεγαλύτερη ικανοποίηση, βοηθώντας τους να ονειρευτούν ξανά. Ευλογημένος, που είσαι εσύ ο «μαθητής αυτού του σχολείου» και άμα σκεφτείς ότι είχες και άλλα να επενδύσεις, σκέψου αυτό: εσύ κατάφερες ως προσωπικότητα να τους δώσεις το μπλε, τώρα θα έχουν την ευκαιρία με τον επόμενο να μάθουν το κόκκινο και με τον επόμενο το κίτρινο και έτσι μόνο ένας άνθρωπος θα γίνει πολύχρωμος και θα μοιάσει με έναν πίνακα της Frida Kahlo.

Υπάρχει λοιπόν καλός αποχωρισμός, αρκεί αυτός να συνοδεύεται από εκπλήρωση ονείρων και αισιοδοξία.

Και όπως είπε και ένας πατέρας-πρόσφυγας «οι ανθρώπινες σχέσεις δε γνωρίζουν από σύνορα, αν οι πόρτες της καρδιάς ανοίξουν, θα είναι πάντα ανοιχτές και θα σε περιμένουν».

Σημασία λοιπόν δεν έχει  πού θα πέσει η μπίλια της ρουλέτας, αλλά πού θα ποντάρεις εσύ πριν γυρίσει. Αν ποντάρεις στην αισιοδοξία και στη δράση, μόνο κερδισμένος θα βγεις.  

* Το SolidarityNow ενώνει τις δυνάμεις του, ύστερα από πρόταση της Μητροπολιτικής Αναπτυξιακής Θεσσαλονίκης, με τον Δήμο Θεσσαλονίκης και τη ΧΑΝΘ, για την υλοποίηση προγράμματος με στόχο την εκπαίδευση των παιδιών προσφύγων στη Θεσσαλονίκη. Το έργο «Δια-δρασις» χρηματοδοτείται εξ ολοκλήρου από το Open Society Foundations.

«Θέλω να σπουδάσω, να γίνω κάτι στη ζωή μου»

Ο Σαΐντ φοράει ένα μεγάλο χαμόγελο στο πρόσωπό του. Είναι 26 χρονών και κατάγεται από τη Συρία και φιλοξενείται σε δομή στέγασης του SolidarityNow στη Θεσσαλονίκη. «Το όνομά μου στα Αραβικά σημαίνει ευτυχία», μας λέει. «Είσαι χαρούμενος άνθρωπος;», τον ρωτάμε. «Ναι είμαι. Έτσι έχω μεγαλώσει. Προσπαθώ με τα αστεία μου να κάνω τους ανθρώπους να χαμογελάνε, έτσι κι αλλιώς έχουμε μόνο αυτή τη ζωή να ζήσουμε», σημειώνει. Ο Σαΐντ πέρα από χαρούμενος άνθρωπος, έχει όνειρα, και κάνει τα αδύνατα δυνατά για να τα κάνει πραγματικότητα. Ένας από τους στόχους του, ήταν να μάθει ελληνικά, και ήδη μαθαίνει!

Είμαστε στο Κέντρο Αλληλεγγύης Θεσσαλονίκης, είναι Δευτέρα και ο Σαΐντ είναι στην ώρα του για την κουβέντα του μαζί μας. Καθόμαστε αντικρυστά πάνω σε έναν κόκκινο καναπέ και μιλάμε για τη Δαμασκό, τον τόπο καταγωγής του, τη ζωή του εκεί, τους δικούς του ανθρώπους, το ταξίδι του στην Ελλάδα και το νέο ξεκίνημά του στη Θεσσαλονίκη. Ο Σαΐντ έχει σπουδάσει οικονομικά, αλλά το μεγάλο του πάθος είναι οι υπολογιστές. Όταν ζούσε στη Συρία είχε το δικό του μαγαζί όπου επισκεύαζε κινητά και υπολογιστές. Μάλιστα, όπως χαρακτηριστικά μάς λέει έχει φτιάξει και το δικό του ηλεκτρονικό παιχνίδι. Η ενασχόλησή του με τους υπολογιστές τον απορροφούσε τόσο που ξεχνούσε να φάει, να κοιμηθεί, αλλά και να παρακολουθήσει τα μαθήματά του στο Πανεπιστήμιο. Άργησε να πάρει το πτυχίο του, αλλά το έκανε εσκεμμένα καθώς στη Συρία κατά τη διάρκεια του πολέμου είχες μόνο τρεις επιλογές. Να πας στο στρατό ή να σπουδάσεις ή φύγεις από τη χώρα. Ο Σαΐντ αφού πήρε πρώτα το πτυχίο του έφυγε από τη χώρα.

Συρία, Τουρκία, Ελλάδα και συγκεκριμένα Μυτιλήνη, και μετά από ένα χρόνο στο νησί, Θεσσαλονίκη. Αυτή ήταν η διαδρομή που ακολούθησε ο Σαΐντ, μια διαδρομή δύσκολη, αλλά πάντα με συνοδοιπόρο του την ελπίδα για μια καλύτερη ζωή. «Θέλω να ζήσω στην Ελλάδα, για αυτό μαθαίνω ελληνικά. Δε θέλω να γυρίσω πίσω στη Συρία. Η Συρία έχει τελειώσει για μένα», τονίζει. Έχουν περάσει τρία χρόνια συνολικά από τότε που ήρθε στην Ελλάδα. Μέσα σε αυτό το διάστημα, βίωσε ποικίλα συναισθήματα, από απελπισία και μοναξιά μέχρι και αισιοδοξία, αυτό ήταν που τον έσωζε. Σήμερα, παρακολουθεί μαθήματα ελληνικών στο Σχολείο Νέας Ελληνικής Γλώσσας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. «Η Αφροδίτη, η κοινωνική μου λειτουργός με βοήθησε πολύ. Της είπα ότι θέλω να μάθω ελληνικά και με τη βοήθειά της γράφτηκα στα μαθήματα που προσφέρει το Πανεπιστήμιο. Αν θέλεις να βοηθηθείς πρέπει να εκφράσεις τις ανάγκες σου», σημειώνει ο Σαΐντ, ο οποίος είναι στο επίπεδο Α1. «Θέλω να μιλήσω ελληνικά, να μπορώ να καταλαβαίνω, δε θέλω να βρίσκομαι στη σκιά. Θέλω να σπουδάσω, να γίνω κάτι στη ζωή μου», συμπληρώνει. Όνειρό του είναι γίνει κοινωνικός λειτουργός. Η γνώση της αραβικής γλώσσας, αλλά και οι εμπειρίες του -όντας και ο ίδιος πρόσφυγας-, θεωρεί ότι θα τον βοηθήσουν στη δουλειά. «Ξέρω τους ανθρώπους που έρχονται, ξέρω τα προβλήματά του, ήμουν ένας από αυτούς. Μου αρέσει να βοηθάω. Η Αφροδίτη με βοήθησε πολύ και θέλω να γίνω σαν κι αυτή», λέει ολοκληρώνοντας.

«Ξέρεις… όταν είσαι καλός άνθρωπος, θα σου συμβούν και καλά πράγματα», μας λέει με μια στωικότητα, την ώρα που ολοκληρώνουμε πια τη συζήτησή μας. «Οι Έλληνες προσπαθούν να σε βοηθήσουν, αλλά εσύ πρέπει να βοηθήσεις πρώτα τον εαυτό σου. Η ζωή είναι δική μας, είναι η ζωή μου, θα ζήσω τη ζωή μου για εμένα», λέει αποχαιρετώντας μας.

*Ο Said φιλοξενείται στη δομή στέγασης προσφύγων του SolidarityNow στη Θεσσαλονίκη, στο πλαίσιο του προγράμματος ESTIA – Πρόγραμμα Έκτακτης Ανάγκης Υποστήριξης για την Ένταξη & τη Στέγαση, το οποίο υλοποιείται από την Ύπατη Αρμοστεία του Ο.Η.Ε. για τους Πρόσφυγες και χρηματοδοτείται από την Υπηρεσία Ανθρωπιστικής Βοήθειας και Πολιτικής Προστασίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ECHO).

«Δεν ξέρω αν είμαι ο καλύτερος μαθητής, αλλά προσπαθώ πολύ. Θέλω να βρω και δουλειά και να σπουδάσω. Κι αν πάρω καλούς βαθμούς θέλω να περάσω ιατρική»

 «Όταν πήγαινα σχολείο στο Αφγανιστάν, δε μου άρεσαν καθόλου τα μαθηματικά, έτσι αντί να παρακολουθήσω την παράδοση ζωγράφιζα σπίτια και πουλιά», λέει ο Μαχράμ στα ελληνικά όση ώρα μάς σχεδιάζει ένα πουλί πάνω σε μια λευκή κόλλα χαρτί.  Ο Μαχράμ είναι 19 χρονών και πηγαίνει Α’ Λυκείου σε νυχτερινό σχολείο στη Θεσσαλονίκη, ενώ ταυτόχρονα παρακολουθεί μαθήματα ελληνικών στο Κέντρο Υποστήριξης Προσφύγων του SolidarityNow στη Θεσσαλονίκη.

Ο Μαχράμ ζει στην Ελλάδα τα δυο τελευταία χρόνια. Μεγάλωσε με τους παππούδες του. Έχασε τη μητέρα του σε μικρή ηλικία και μέχρι σήμερα δε γνωρίζει αν ο πατέρας του είναι νεκρός ή ζωντανός. «Στην ηλικία των 10 πήγαινα σχολείο και ταυτόχρονα δούλευα. Ήταν πολύ δύσκολα για εμένα τότε», μας λέει. Ο Μαχράμ δούλευε ως αγρότης προκειμένου να μπορέσει να συντηρήσει τον εαυτό του. Πολλές φορές λόγω της δουλειάς δεν μπορούσε να πάει στα μαθήματά του. Η δασκάλα του όμως προσπαθούσε με κάθε τρόπο να τον βοηθήσει για να μπορέσει να συνεχίσει την εκπαίδευσή του. Τα πράγματα όμως πήραν διαφορετική τροπή όταν οι Ταλιμπάν επεδίωξαν να τον στρατολογήσουν λέγοντάς του, ότι και να σκοτωθεί δε θα υπάρχει κάποιο πρόβλημα, γιατί είναι ορφανός και δε θα τον θρηνήσει κανείς. Ο Μαχράμ για να σωθεί, αποφάσισε να εγκαταλείψει το Αφγανιστάν.

Αφγανιστάν, Ιράν, Τουρκία, Λέσβος, Αθήνα, Γιάννενα, ξανά Αθήνα, Ειδομένη και μετά Θεσσαλονίκη. Αυτή την πορεία ακολούθησε προς την ελευθερία. Στη Λέσβο έμαθε αγγλικά και ελληνικά, μάλιστα βοηθούσε τους ομοεθνείς του κάνοντας μεταφράσεις. Φτάνοντας στην Αθήνα τοποθετήθηκε σε ξενώνα ανηλίκων, αλλά βασικός του στόχος ήταν να φύγει από την Ελλάδα και να πάει σε κάποια άλλη ευρωπαϊκή χώρα. «Όπως οι άλλοι, έτσι και εγώ ήθελα να φύγω από εδώ. Μας έλεγαν ότι αν πάμε σε κάποια άλλη χώρα τα πράγματα θα είναι καλύτερα», μας εξομολογείται ο φίλος μας. Πράγματι προσπάθησε να φύγει, αλλά χωρίς επιτυχία. Δεν τον σταμάτησε κανείς παρά ένα θέμα υγείας. Αναγκάστηκε να νοσηλευτεί στο νοσοκομείο για μεγάλο χρονικό διάστημα. Την πρώτη φορά έμεινε 20 μέρες και μετά για τρεις μήνες. «Αισθανόμουν πολύ μόνος τότε. Οι γιατροί όμως ήταν πολύ καλοί μαζί μου και με βοήθησαν να ξεπεράσω το θέμα της υγείας που αντιμετώπιζα. Αυτό που με ενδιέφερε μόνο ήταν να πάω σχολείο», μας εξηγεί.

Πέρασαν δυο χρόνια μέχρι να πάει σχολείο. «Από τη στιγμή που ήρθα στην Ελλάδα μέχρι και σήμερα, τον περισσότερο καιρό ήμουν μέσα στο νοσοκομείο», μας λέει με παράπονο. Τα πράγματα όμως για τον Μαχράμ άλλαξαν προς το καλύτερο. Πρώτα ξεκίνησε μαθήματα ελληνικών στο Κέντρο Υποστήριξης Προσφύγων με τον Κώστα και με την Χριστίνα, ενώ παράλληλα γράφτηκε σε νυχτερινό σχολείο. «Μου αρέσει πολύ το σχολείο μου. Αισθάνομαι Έλληνας», μας λέει με χαρά. Ο Μαχράμ μάς μιλάει για το σχολείο του, τη δασκάλα του, τους συμμαθητές τους, αλλά και τους Έλληνες φίλους του, τον Ανδρέα, τη Μαρία και τα άλλα παιδιά που κάνουν παρέα στα διαλείμματα. Όντας ο μοναδικός ξένος στην τάξη του, έχει καταφέρει να κερδίσει τη συμπάθεια και την αγάπη των γύρω του. Τα αγαπημένα του μαθήματα είναι τα μαθηματικά, τα αγγλικά και οι υπολογιστές και σε αυτό έχουν παίξει ρόλο οι δάσκαλοί του στο Κέντρο Υποστήριξης Προσφύγων -η Έλσα και ο Μοχάμεντ.

Ο Μαχράμ έχει πάρει άσυλο στην Ελλάδα, τώρα το μοναδικό του όνειρο είναι τελειώσει το σχολείο του και να σπουδάσει «Δεν ξέρω αν είμαι ο καλύτερος μαθητής, αλλά προσπαθώ πολύ. Θέλω να βρω και δουλειά και θέλω να σπουδάσω. Κι αν πάρω καλούς βαθμούς θέλω να περάσω ιατρική!».

* Το Κέντρο Υποστήριξης Προσφύγων υποστηρίζεται από την Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες (UNHCR) και τη UNICEF και χρηματοδοτείται από την ECHO -European Commission – Civil Protection & Humanitarian Aid Operations.

«Η ζωή είναι τόσο μικρή για να είναι θλιβερή!»

Στο Κέντρο Αλληλεγγύης Θεσσαλονίκης ο χώρος αναμονής έχει γεμίσει κόσμο. Χαμόγελα, προβληματισμός, αγωνία, ανακούφιση, είναι μερικά από τα συναισθήματα που σκιαγραφούνται στα πρόσωπα των ανθρώπων. Η φιγούρα του Μ. ξεχωρίζει μέσα στο πλήθος. Ψηλός και ευθυτενής, με μεγάλα μάτια και ήρεμο βλέμμα, κρατάει στα χέρια του μια τσάντα γεμάτη βιβλία και περιμένει να έρθει η ώρα για τη συνάντησή μας.

Τα χρώματά του Μ. φανερώνουν την αφρικανική του καταγωγή. Είναι μόλις 25 χρονών και βρίσκεται στην Ελλάδα τα τελευταία δύο χρόνια. Σε πολύ μικρή ηλικία έχασε τους γονείς του, αλλά στάθηκε τυχερός γιατί πήρε πολλή αγάπη από τη θετή του μητέρα. Η ζωή του ως παιδί και ως έφηβος ήταν δύσκολη, καθώς έπρεπε να δουλεύει ως αγρότης για να μπορέσει να συντηρήσει τον εαυτό του και να πληρώνει τα δίδακτρα για την εκπαίδευσή του. «Τα κατάφερα όμως, γιατί πάντοτε είχα μια θετική στάση απέναντι στη ζωή και ειλικρινά πίστευα ότι όλα θα πάνε καλά», μας λέει. Και πράγματι όλα πήγαν καλά, αφού κατάφερε και πέρασε στο Πανεπιστήμιο και συγκεκριμένα στη νομική σχολή. Αμέσως μετά την αποφοίτησή του, ξεκίνησε να συνεργάζεται με την κυβέρνηση της χώρας του. Ένα από τα κύρια καθήκοντά του ήταν να εκπαιδεύει τις αστυνομικές δυνάμεις σχετικά με τις ποινικές διαδικασίες και το σεβασμό των θεμελιωδών ανθρώπινων δικαιωμάτων. Δυστυχώς όμως για λόγους ασφάλειας αναγκάστηκε να αφήσει τη δουλειά του και να φύγει από τη χώρα του. Την εποχή εκείνη, ήταν εγγεγραμμένος σε ένα μεταπτυχιακό πρόγραμμα, το οποίο δεν πρόλαβε να ολοκληρώσει.

«Όταν έφτασα στη Λέσβο και είδα τον εαυτό μου στη σκηνή, με πήραν τα κλάματα, αναλογιζόμενος τις σπουδές μου και το ποιος είμαι», επισημαίνει ο Μ. Την ίδια όμως στιγμή, κοίταξε γύρω του και αυτό που είδε ήταν εκατοντάδες ανθρώπους να βρίσκονται στην ίδια κατάσταση. «Είπα στον εαυτό μου, ότι αν μπορούν να ζήσουν έτσι άνθρωποι, θα μπορέσω και εγώ. Το είδα ως πρόκληση και πίστεψα ότι κάτι θα αλλάξει», μας αναφέρει. Μέσα σε λίγο διάστημα, όλα άλλαξαν. Έφυγε από τη Λέσβο και μεταφέρθηκε στο χώρο φιλοξενίας στο Δερβένι και από εκεί σε διαμέρισμα της οργάνωσης. Τα πράγματα πήραν πραγματική στροφή όταν κέρδισε μια υποτροφία για φοίτηση στο Perrotis College-Αμερικανική Γεωργική Σχολή για το ακαδημαϊκό έτος 2017-2018, στο πλαίσιο του προγράμματος “Education Unites: From Camp to Campus” που προσέφερε η Πρεσβεία των ΗΠΑ. Στο κολλέγιο παρακολούθησε μαθήματα του προπτυχιακού προγράμματος “Business Environment” και λόγω καλών αποδόσεων του δόθηκε η ευκαιρία να συνεχίσει τις σπουδές του. Επειδή όμως εκκρεμούσε η απόφαση για τη χορήγηση ασύλου, δεν μπόρεσε πάρει την υποτροφία.

«Κάθε εμπόδιο σε καλό», λένε, κι αυτό ισχύει στη περίπτωση του Μ. Η θέλησή του να συνεχίσει τις σπουδές του και η αισιοδοξία του, τον οδήγησαν στο να παρακολουθήσει δωρεάν μαθήματα στο πρόγραμμα «Ευρωπαϊκό Αστικό Δίκαιο» της Νομικής Σχολής του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου. Με τη βοήθεια της καθηγήτριάς του έκανε αίτηση και έγινε αποδεκτός στο μεταπτυχιακό πρόγραμμα LLM in Transnational and European Commercial Law, Banking Law, του International Hellenic University στη Θεσσαλονίκη. Το μοναδικό «αγκάθι» σε όλα, ήταν τα δίδακτρα που έπρεπε να πληρώσει, τα οποία ήταν αρκετά ακριβά. Ο Μ. είχε καταβάλλει κάποιο αρχικό ποσό για να καλύψει τα έξοδα της εγγραφής του και στη συνέχεια, με την παρότρυνση ενός φίλου του δημιούργησε μια καμπάνια crowdfunding. Παρά το άγχος του για το εάν θα καταφέρει να συγκεντρώσει τα χρήματα, δεν έχασε ποτέ την ελπίδα του. «Αισθάνομαι χαρούμενος, και είμαι πολύ ευγνώμων καθώς λίγοι πρόσφυγες έχουν τη δυνατότητα να κάνουν ότι κάνω εγώ αυτή τη στιγμή», επισημαίνει.

Πέρα από το μεταπτυχιακό του, παρακολούθησε και τα σεμινάρια “Future Interpreters”, ένα ολοκληρωμένο εκπαιδευτικό πρόγραμμα κοινοτικών διερμηνέων που διοργάνωσε το SolidarityNow σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη. «Σκέφτηκα ότι ήταν καλή ιδέα να παρακολουθήσω τα συγκεκριμένα μαθήματα για να μπορέσω να βρω δουλειά ως διερμηνέας, αλλά δυστυχώς δεν είναι πολλοί οι άνθρωποι που έρχονται από τη χώρα μου στην Ελλάδα», εξηγεί ο Μ.

Παρά τα εμπόδια και τις δυσκολίες ο Μ. ονειρεύεται τη ζωή του στην Ελλάδα, τις σπουδές του, εκφράζει την επιθυμία του να μάθει ελληνικά, αλλά και να εργαστεί ως δικηγόρος. «Αυτός ο θετικός τρόπος σκέψης, είναι χάρισμα. Νομίζω ότι μου τον κληροδότησε η μητέρα μου. Η ζωή είναι τόσο μικρή για να είναι θλιβερή», συμπληρώνει.

Είναι μέσα Ιανουαρίου του 2019 και το 2018 ήδη φαίνεται μακρινό. Ο Μ. έχει έρθει στο Κέντρο και κάθεται στο χώρο των υπολογιστών. Τον χαιρετάμε και με ένα τεράστιο χαμόγελο μάς ανακοινώνει ότι η διοίκηση του Πανεπιστημίου αποφάσισε να καλύψει το 50% των διδάκτρων του, ενώ μέσω της καμπάνιας crowdfunding που διοργάνωσε κατάφερε να συγκεντρώσει το ποσό που χρειαζόταν για τις σπουδές του! «Αυτή είναι η ζωή, φίλε μου. Αν σκέφτεσαι αρνητικά, είναι σα να αυτοκτονείς», καταλήγει λέγοντας.

* Το Κέντρο Αλληλεγγύης Θεσσαλονίκης ιδρύθηκε και λειτουργεί με τη χρηματοδοτική υποστήριξη του Open Society Foundation (OSF/OSIFE).

**Το SolidarityNow, με την υποστήριξη του Guerrilla Foundation και σε συνεργασία με τo Σύλλογο Μερίμνης Ανηλίκων (ΣΜΑ) και την Πανελλήνια Ένωση Επαγγελματιών Μεταφραστών Πτυχιούχων Ιονίου Πανεπιστημίου, διοργάνωσε ένα ολοκληρωμένο εκπαιδευτικό πρόγραμμα κοινοτικών διερμηνέων στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη.

«Ό,τι συμβαίνει, συμβαίνει για ένα σκοπό. Και όλα αυτά τα σκαλιά, οι καλές και οι κακές στιγμές με οδήγησαν σε αυτό το σημείο. Ευτυχώς πάντα σκέφτομαι θετικά – διαφορετικά ποιο το νόημα;»

Είναι 18:30 το απόγευμα και το γραφείο έχει σχεδόν αδειάσει. Καθόμαστε σε ένα μικρό δωμάτιο, όπου οι κοινωνικοί λειτουργοί και οι ψυχολόγοι της οργάνωσης έχουν συνήθως συνεδρίες με τους ωφελούμενους του Κέντρου Αλληλεγγύης Θεσσαλονίκης. Περιμένουμε τον Κάμελ, παλιό συνάδελφο. Η ιστορία του Κάμελ είναι πολύ διαφορετική από εκείνες που έχουμε συνηθίσει να ακούμε. Μέσα σε διάστημα τριών χρόνων, από πρόσφυγας κατάφερε όχι μόνο να βρει δουλειά, να συντηρεί οικονομικά τον εαυτό του, να νοικιάζει το δικό του σπίτι αλλά και να διεκδικήσει υποτροφία από την Αμερικάνικη Πρεσβεία για να σπουδάσει στο Perrotis College.

Είναι 19:00 και ο φίλος μας καταφθάνει λαχανιασμένος. Ζητάει συγνώμη για την καθυστέρηση, αλλά πριν λίγο κατάφερε να τελειώσει με τη δουλειά. Αυτό που χαρακτηρίζει τον Κάμελ, πέρα από το τεράστιο χαμόγελό του, είναι η θετική του διάθεση απέναντι στη ζωή. Σταθερός, επίμονος, σωστός επαγγελματίας, κοινωνικός, ανεξάρτητος, είναι μερικά από τα στοιχεία που τον προσδιορίζουν ως άνθρωπο. Είναι μόλις 26 χρονών και κατάγεται από τη Συρία. Έχει σπουδάσει μηχανικός αγροτικού περιβάλλοντος και έχει δουλέψει για 5 χρόνια σε μια εταιρεία ως διερμηνέας. Θέατρο, ποδόσφαιρο, κολύμβηση, κινηματογραφικές προβολές και Cinema Paradiso, εκδρομές στο χωριό του, ήταν μερικές από τις ασχολίες και τα ενδιαφέροντά του όταν ακόμα ζούσε στη Χομς. Μιλάει με πολλή αγάπη και θαυμασμό για τους γονείς του, οι οποίοι παρά τις δυσκολίες κατάφεραν και μεγάλωσαν τέσσερα αγόρια. Η ζωή του άλλαξε όμως με τον πόλεμο.

Στην Ελλάδα έφτασε το Μάρτιο του 2016. Αρχικός του στόχος ήταν να πάει στην Ολλανδία, αλλά όπως και οι άλλοι αιτούντες άσυλο, παγιδεύτηκε στη «φαβέλα» της Ειδομένης. Εκεί ξεκίνησε να βοηθάει τους συμπατριώτες τους κάνοντας μεταφράσεις εθελοντικά για τις διάφορες οργανώσεις που ήταν εκεί. Όταν άρχισε να αναζητάει εργασία, ο δρόμος του τον έφερε στο SolidarityNow, όπου εργάστηκε ως διερμηνέας. «Έμαθα πολλά ως επαγγελματίας, αλλά και ως άνθρωπος. Μετά το SolidarityNow όλοι με ήθελαν στην οργάνωσή τους», μας λέει. Ο Κάμελ μέχρι στιγμής έχει δουλέψει με διάφορες διεθνείς αλλά και ελληνικές οργανώσεις και σε διάφορα πόστα. «Ήμουν πρόθυμος να αξιοποιήσω κάθε ευκαιρία που εμφανιζόταν για να βελτιώσω τον εαυτό μου και τις ικανότητές μου, για αυτό έκανα αίτηση και κέρδισα την υποτροφία στο Perrotis College», επισημαίνει.

Τα αδιέξοδα και τα εμπόδια στη ζωή του Κάμελ ήταν πολλά, αλλά εκείνος έμαθε να δημιουργεί τις δικές του διεξόδους και να βρίσκει πάντα διόδους. Η αισιοδοξία και ο θετικός τρόπος σκέψης είναι κάτι που κατακτάται. Οι γονείς του και οι προσωπικές τους ιστορίες τον επηρέασαν πολύ στον τρόπο σκέψης του. Ο Κάμελ πέρυσι κέρδισε μια υποτροφία για να φοιτήσει στο Perrotis College-Αμερικανική Γεωργική Σχολή για το ακαδημαϊκό έτος 2017-2018, στο πλαίσιο του προγράμματος “Education Unites: From Camp to Campus” που προσέφερε η Πρεσβεία των ΗΠΑ. Λόγω των καλών αποδόσεων τού δόθηκε η ευκαιρία να συνεχίσει τις σπουδές του πάνω στο BSc International Business. «Σα μόνος άνδρας δεν είχα την πολυτέλεια να φιλοξενηθώ σε κάποιο πρόγραμμα στέγασης. Έμενα σε φίλους ή νοίκιαζα το δικό μου σπίτι. Ξεκίνησα να δουλεύω νωρίς… να σου πω την αλήθεια ήμουν προνομιούχος. Είχα την ελευθερία μου, δεν ήμουν περιορισμένος. Ίσως αν έμενα σε ένα άλλο σημείο της πόλης, δε θα μάθαινα για την υποτροφία και για άλλες ευκαιρίες. Ό,τι συμβαίνει, συμβαίνει για ένα σκοπό. Και όλα αυτά τα σκαλιά, οι καλές και οι κακές στιγμές με οδήγησαν σε αυτό το σημείο. Ευτυχώς πάντα σκέφτομαι θετικά -διαφορετικά ποιο το νόημα;», τονίζει ο Κάμελ.

Η επιστροφή στις πανεπιστημιακές αίθουσες είναι κάτι που τον χαροποιεί και κάτι που τον φέρνει πιο κοντά στους στόχους του. «Θέλω να αρπάξω αυτή την ευκαιρία, γιατί θέλω να κάνω κάτι. Οι σπουδές μου δεν έχουν σχέση με μια καλύτερη επαγγελματική αποκατάσταση και χρηματική ανταμοιβή. Θέλω να δημιουργήσω κάτι μεγάλο. Ελπίζω μια μέρα να γυρίσω πίσω στη Συρία και να βοηθήσω στην ανοικοδόμηση της χώρας μου», αυτό είναι το μεγάλο του όνειρο.

Μας εξομολογείται ότι αποφάσισε να αφήσει τη δουλειά του για να μπορέσει να αφοσιωθεί 100% στις σπουδές του. Είναι μια δύσκολη απόφαση, αλλά πιστεύει ότι σε αυτή τη φάση της ζωής του πρέπει να επενδύσει στο μέλλον του. «Η εκπαίδευση είναι το πιο σημαντικό πράγμα», μας λέει χαρακτηριστικά. Ο Καμέλ έχει διοργανώσει μια καμπάνια crowdfunding με σκοπό να συγκεντρώσει κάποια χρήματα που θα τον βοηθήσουν να καλύψει κάποιες βασικές του ανάγκες κατά τη διάρκεια των σπουδών του.

Ο Καμέλ έχει αποτινάξει από πάνω του την ταμπέλα του πρόσφυγα. Είναι πλέον ενεργό μέλος της ελληνικής κοινωνίας, έχει πολλούς Έλληνες φίλους και το μόνο που μένει είναι να βελτιώσει τα ελληνικά του. Αυτό που θέλει να συμβουλέψει του ανθρώπους που έχουν βρεθεί στην ίδια θέση με εκείνον είναι «να μην τα παρατάτε, να αρπάζετε όλες τις ευκαιρίες που σας δίνονται, ποτέ δε ξέρεις που θα σας οδηγήσουν!»  

* Ο Καμέλ εργαζόταν στο εκπαιδευτικό πρόγραμμα του SolidarityNow το οποίο υλοποιείται με την υποστήριξη της UNICEF και τη χρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, τμήμα Ανθρωπιστικής Βοήθειας

*Το Κέντρο Αλληλεγγύης Θεσσαλονίκης ιδρύθηκε και λειτουργεί με τη χρηματοδοτική υποστήριξη του Open Society Foundation (OSF/OSIFE).

«Ο Λόγος που με κάνει Χαρούμενο είναι οι Σπουδές μου!»

Έγινε 18 χρονών στην Ελλάδα, μετά από ένα μακρύ ταξίδι όχι μόνο προς την ασφάλεια αλλά και προς την ενηλικίωση, αφού αυτή ήρθε απότομα προκειμένου ο Άμπντο να ανταποκριθεί στις συνθήκες. Στις συνθήκες που αυτό που κυρίως απαιτούσαν από αυτόν ήταν να παλέψει για τη ζωή του. Όλα τα υπόλοιπα θα έρχονταν μετά. Και ήρθαν.

Σήμερα, ο 20χρονος Άμπντο είναι ένας νεαρός πολίτης του κόσμου. Μιλάει αραβικά, αγγλικά και ελληνικά, σπουδάζει πληροφορική, έχει φίλους από διάφορες χώρες του πλανήτη, ρουφά διαρκώς κάθε νέα γνώση και εμπειρία που τον φέρνει πιο κοντά σε διαφορετικούς ανθρώπους και κουλτούρες. Αυτά είναι που επιδιώκει να κάνει ο Άμπντο αν και η αρχική εντύπωση που δίνει είναι ότι πρόκειται για έναν εσωστρεφή νέο.

Τα μάτια του αστράφτουν στην ερώτηση «τί σπουδάζεις;» την οποία απαντά με ενθουσιασμό –

«Σπουδάζω πληροφορική! Λατρεύω τα κομπιούτερ!»

Μένει με άλλους 24 νέους άνδρες στον Ξενώνα Νέων Ενηλίκων Προσφύγων, που λειτουργεί το SolidarityNow σε συνεργασία με το Σύλλογο Μερίμνης Ανηλίκων και Νέων και ο οποίος εντάσσεται στο ευρύτερο Πρόγραμμα Στέγασης που υλοποιεί η οργάνωση. Ο Ξενώνας αφορά στην «παροχή στέγασης, διατροφής και εκπαίδευσης σε νέους ενήλικες, ηλικίας 18-22 ετών, ώστε να ενταχθούν ομαλά στην ελληνική κοινωνία», όπως αναφέρει ο Νίκος Ζέρβας, συντονιστής του Ξενώνα.

Παρά τη συμβίωσή του με αρκετούς ανθρώπους στον ίδιο Ξενώνα, «βρίσκω πάντα χρόνο να μένω μόνος μου». Μόνο τον βρήκε και μία από τις πολλές βόμβες του πολέμου στη Συρία, γεγονός που τον τραυμάτισε τόσο ψυχολογικά όσο και σωματικά. Το σοβαρό πρόβλημα υγείας που του προκλήθηκε τον έχει κάνει δυνατότερο -«μπορώ να αντέξω πολλά»-, αλλά ταυτόχρονα τον καθιστά ευάλωτο, «βλέπω άσχημα όνειρα και δυσκολεύομαι να κοιμηθώ». Τώρα πια που βιώνει μια τελείως διαφορετική πραγματικότητα στην Αθήνα, στον Ξενώνα που φιλοξενείται, στο κολέγιο που σπουδάζει πληροφορική, νιώθει πιο ασφαλής και ικανός να σκεφτεί πιο αισιόδοξα για το μέλλον του. Όνειρό του, να μη φοβάται καθόλου πια. 

Μαζί με τη φοίτησή του στο Κολέγιο, παρακολουθεί μαθήματα ελληνικών και αγγλικών στο Διαπολιτισμικό Εκπαιδευτικό Κέντρο «Διαδρομές» του SolidarityNow, συμμετείχε πρόσφατα, μαζί με άλλους συγκατοίκους του, στα μαθήματα φωτογραφίας και ραδιοφώνου που πραγματοποιήθηκαν από την οργάνωση για τα παιδιά του Ξενώνα, και πια στον λιγοστό ελεύθερο χρόνο που απομένει, περπατά. «Μου αρέσει να περπατώ στην πόλη, είτε μόνος μου είτε με φίλους. Τώρα φοβάμαι λιγότερο. Θέλω να ζήσω στην Ελλάδα, αλλά μάλλον όχι στην Αθήνα. Είναι μεγάλη για μένα, θα προτιμούσα να μείνω σε μια άλλη πόλη, όπως τα Χανιά, η Καλαμάτα, η Σπάρτη».

Προς το τέλος της συζήτησής μας, την ώρα μονοπωλεί η διήγησή για την οικογένειά του. Οι γονείς, τα αγαπημένα αδέρφια, η Συρία – οι γονείς του και τα περισσότερα μεγαλύτερα αδέρφια του βρίσκονται ακόμα εκεί. Υπάρχει και ένας ακόμη αδερφός που ζει στη Γερμανία – «δεν μου αρέσει η Γερμανία, κάνει κρύο. Θέλω όμως να δω τον αδερφό μου, έστω για μία ώρα. Είμαστε φίλοι, όχι μόνο αδέρφια!», μας λέει συγκινημένος. Πάντως υπογραμμίζει ότι ακόμη τού είναι πολύ δύσκολο να εκφράζει τα αληθινά του αισθήματα όταν συνομιλεί με τους δικούς του, «για να μην ανησυχούν…». «Τους μιλώ μόνο για τον πρώτο και κύριο λόγο για τον οποίο είμαι χαρούμενος. Κι αυτός είναι οι σπουδές μου!» 

**Ο Ξενώνας Νέων εντάσσεται στο πρόγραμμα Στέγασης του SolidarityNow που είναι μέρος του ESTIA–Πρόγραμμα Έκτακτης Ανάγκης Υποστήριξης για την Ένταξη & τη Στέγαση της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες (UNHCR GREECE) και τη χρηματοδότηση της European Commission – Civil Protection & Humanitarian Aid Operations – ECHO.